Chương 1: Vụ Cưỡng Chế Ở Long An

Trần Minh Đức nhận cuộc gọi lúc sáu giờ sáng — từ bà Nguyễn Thị Bảy, nông dân ấp Bình Hòa, huyện Bến Lức, Long An.

"Luật sư ơi, họ đến cưỡng chế rồi! Xe ủi, công an, người mặc thường phục — hai mươi người. Bà con chặn đường nhưng không giữ được. Họ ủi lúa, ủi nhà, ủi hết!"

Đức ba mươi sáu tuổi, luật sư tại Đoàn Luật sư TP.HCM, chuyên về đất đai và dân sự. Vụ ấp Bình Hòa: bốn mươi hai hộ nông dân, tổng diện tích mười lăm hecta đất nông nghiệp, bị thu hồi để xây khu đô thị mới — dự án của Công ty Địa ốc Hoàng Gia, do Lê Hoàng Sơn làm chủ tịch HĐQT.

Giá đền bù: hai trăm nghìn đồng/mét vuông — giá đất nông nghiệp theo khung nhà nước. Giá thị trường thực tế: ba triệu đồng/mét vuông — gấp mười lăm lần. Bốn mươi hai hộ từ chối nhận tiền đền bù — vì đền bù không đủ mua được đất mới, không đủ sống.

UBND huyện ra quyết định cưỡng chế — "thu hồi đất phục vụ dự án phát triển kinh tế xã hội." Và sáng nay, xe ủi đến.

Đức lái xe từ TP.HCM xuống Long An — một tiếng rưỡi. Khi anh đến, ba hecta đầu tiên đã bị ủi phẳng — lúa đang trổ bông, xanh mướt, bị nghiền dưới xích xe ủi. Bà Bảy ngồi giữa ruộng, ôm bó lúa, khóc.

Đức quay video — bằng điện thoại, livestream trên Facebook. Ba mươi phút: năm mươi nghìn lượt xem. Hình ảnh: xe ủi ủi lúa, bà già khóc, công an đứng bảo vệ xe ủi — không bảo vệ nông dân.

Đức nộp đơn kiện khẩn cấp lên Tòa án Nhân dân huyện Bến Lức — yêu cầu tạm đình chỉ cưỡng chế, vì giá đền bù chưa đúng quy định. Tòa tiếp nhận — nhưng không ra lệnh tạm đình chỉ.

"Thưa tòa, nếu không đình chỉ, ngày mai mười hai hecta còn lại sẽ bị ủi. Bốn mươi hai gia đình sẽ mất nhà."

"Luật sư Đức, tòa cần thời gian xem xét."

"Thưa tòa, nông dân không có thời gian. Xe ủi không chờ."