Chương 4 / 8 ◆ ~8 phút đọc

Chương 4: Bát Phở Đầu Tiên

0% đã đọc

"Năm bố hai mươi tám," ông Hải bắt đầu, tay xoay cái vá trong nồi nước dùng mới, "bố làm phụ xe tải chở gạo từ chợ này đi các tỉnh. Mẹ con lúc ấy bán bánh mì ở đầu hẻm — không phải phở. Bánh mì chảo, với ba cái chảo nhôm và một tủ kính nhỏ đựng pate tự làm."

Hà ngồi nghe. Cô nhớ mẹ mình mơ hồ — một người luôn có mùi bột mì trên tay, một giọng cười ngắn, và đôi tay hay vỗ lên vai cô hai cái rồi đi làm tiếp. Cô mười tuổi khi mẹ mất; những gì còn lại bây giờ chủ yếu là chữ trong cuốn sổ và tấm ảnh đen trắng trên vách.

"Mẹ con ham nấu," ông Hải nói tiếp. "Bánh mì của bà ngon, nhưng bà cứ nhìn sang quán phở của ông già Xuân ở góc chợ và nói: 'Phở là cái gì mà người ta quay lại ăn ba mươi năm. Bánh mì người ta ăn một tuần rồi đổi ý.' Bà học nghề phở từ ông Xuân — ông ấy già, tay run, và bà đứng cạnh nồi của ông ấy suốt một năm trời, không được đụng vá một lần. Ông Xuân bảo: 'Nhìn đã. Nấu phở là nhìn trước.'"

"Rồi một ngày ông Xuân bị gãy tay — ngã ở bậc chợ. Bà được cho nấu thử một nồi."

Ông Hải dừng lại, và trong mắt ông có một cái gì Hà ít khi thấy ở bố mình: một vẻ mềm, như người đang nhớ không phải vết đau mà là vết ấm.

"Bát phở đầu tiên mẹ con nấu," ông nói, "bố là người ăn. Bà bưng ra cho bố ở góc bàn — chính chỗ con đang ngồi đấy — và đứng chờ như đứng chờ thi cử. Bố húp một vá." Ông cười rất khẽ. "Mặn bùi con ạ. Mùi thuốc bắc đậm đến mức cay mũi. Bà quá chuộng quế và hoa hồi — cho nhiều gấp ba ông Xuân dạy. Bố ăn hết, vì bố yêu bà, nhưng bố nói thật: 'Mặn quá Phượng ơi.'"

"Mẹ con không buồn. Bà ghi vào sổ — cuốn sổ này đây — dòng chữ: 'Nồi thứ nhất. Mặn bùi. Anh Hải ăn hết.' Rồi bà nấu nồi thứ hai. Mặn hơn. Nồi thứ ba, vớt được bớt mùi quế. Nồi thứ năm, mùa mưa, chợ vắng, bà nấu cho bố và cho cô Tám ăn thử — cô Tám bảo 'ngon hơn rồi nhưng còn thiếu cái gì đó'. Bà ngồi nghĩ hai đêm. Rồi bà nhận ra: thiếu thời gian. Nước dùng của ông Xuân ninh mười hai tiếng; bà nấu bảy tiếng vì tiết kiệm than."

"Nồi thứ mười hai," ông Hải nói, chỉ vào trang giấy Hà cầm trong tay, "là nồi con vừa đọc. Ngày mùng ba tháng tư. Bà nấu đúng mười hai tiếng, đứng cạnh nồi từ hai giờ sáng đến hai giờ chiều, không rời. Bố ăn bát của nồi mười hai và bố không nói gì — vì không cần nói. Bà nhìn mặt bố và bà biết. Bà ghi vào sổ: 'Lần này thì ngon.'"

Hà nhìn xuống trang giấy cũ. Nồi thứ mười hai. Lần này thì ngon.

"Nhưng mà con," ông Hải nói, giọng thấp xuống, "cái quan trọng không phải nồi mười hai ngon. Cái quan trọng là mười một nồi trước đó bà vẫn nấu. Nồi một mặn bùi — bà nấu tiếp. Nồi năm thiếu giờ — bà đứng hai đêm nghĩ ra vì sao. Bà không bao giờ đổ cả nghề vì một nồi hỏng. Bà chỉ đổ nước dùng."

Ông đặt vá xuống, lấy từ ngăn tủ gỗ sau quầy ra cuốn sổ tay da nâu mỏng — cuốn sổ Hà đã thấy bố giữ suốt đời mà chưa bao giờ được mở. Ông mở trang đầu tiên, trước cả trang "Nồi thứ nhất", và đặt cuốn sổ trước mặt con.

Trên trang đầu tiên, bằng chữ viết nhỏ hơn cả chữ trong các trang sau — chữ của một người viết lúc đầu chỉ định ghi cho mình — là một dòng:

"Nấu đến khi nào ngon cho chồng ăn."

Hà giật mình nhẹ, lật sang các trang sau. Cuốn sổ không chỉ là công thức — nó là nhật ký của một người học nghề bằng cả hai bàn tay: "Nồi thứ hai. Mặn hơn. Hỏng vì quế." — "Nồi thứ tư. Anh Xuân gật. Hành nướng chưa đủ đen." — "Nồi thứ tám. Khách quen của ông Xuân thử. Bảo được sáu phần mười." — và rồi, giữa những trang công thức, chen một dòng riêng, viết nhanh hơn, như người ghi một ý nghĩ trước khi nó bay mất: "Anh Hải hôm nay ăn hai bát. Không phải vì đói."

"Mẹ con viết cả chuyện riêng vào đây à," Hà nói khẽ, ngón tay đặt lên dòng chữ nhỏ.

"Bà viết cho bà," ông Hải đáp. "Người học nghề phải tự ghi, con. Không ai khen người học được — người ta chỉ khen nồi ngon. Nồi hỏng thì không ai nhắc, nên phải tự nhắc mình."

Hà đọc dòng đầu tiên ấy — "Nấu đến khi nào ngon cho chồng ăn" — rồi đọc lại. Trong bếp, nồi nước dùng mới sôi rù rù; ngoài kia chợ An Bình đang sáng dần; và trong ngực cô, một cái gì đã đóng băng sáu ngày bắt đầu rạn nứt — không vỡ ra đau, mà vỡ ra chảy.

"Mẹ con không nấu để bán," ông Hải nói. "Bà nấu để có một bát phở ngon cho chồng bà ăn. Cái khó của bà không phải công thức. Cái khó là bà dám nấu nồi thứ hai sau khi nồi thứ nhất thất bại."

"Bố," Hà nói, và giọng cô lần đầu tiên trong sáu ngày không còn phẳng. "Con mổ một đứa trẻ. Trái tim cháu ngừng trên tay con."

"Bố biết."

"Con không phải người nấu nồi thứ nhất hỏng. Con là người nấu nồi thứ nhất mà người ăn không còn đây nữa." Nước mắt rơi xuống muộn sau một tuần — chậm, không tiếng, như nước dùng chảy qua rây. "Làm sao con nấu nồi thứ hai khi nồi thứ nhất là một người?"

Ông Hải ngồi im. Ông không chạm vào con — ông không phải người chạm; ông là người xúc bát phở và đặt xuống. Nhưng ông nói, chậm từng chữ như ninh nước dùng:

"Con ạ, trái tim cháu Minh không phải nồi nước dùng của con. Con là người đứng cạnh nồi. Nước dùng là bệnh của cháu — nó đã hỏng từ trước khi con đụng vá. Con đã đứng cạnh chín tiếng, khâu cẩn thận như con khâu một lời hứa — bố nghe con nói trên điện thoại. Nồi ấy không thành được không phải vì con thiếu cố gắng. Nó không thành vì ba mươi phần trăm có nghĩa là bảy mươi phần trăm thất bại, dù người nấu có giỏi thế nào."

"Và con —" ông nhìn thẳng vào mắt con gái, lần đầu tiên trong tuần — "con đã cho cháu Minh một đêm ngủ bình yên mà tám năm đời cháu chưa có. Mẹ cháu nói thế với bố không phải bằng lời, mà bằng cách bà ấy không trách con."

Hà khóc. Không phải khóc to — khóc như người mở được một cửa đã bị khóa từ bên trong suốt một tuần, và cái đứng sau cửa là tất cả: cháu Minh, mẹ cô, bàn tay cô trên bàn mổ, và bố cô ngồi đây với đôi mắt đã chứng kiến đủ mất mát để biết chữ "mất" không có nghĩa là chữ "bỏ".

Ông Hải đứng dậy, vào bếp, và nấu một bát phở theo đúng công thức trong cuốn sổ — nồi nước dùng mới đã ninh đủ giờ từ đêm qua. Ông đặt bát phở trước mặt con.

"Ăn đi," ông nói. "Đây là bát phở đầu tiên của mẹ con — nồi thứ mười hai, phiên bản cuối cùng. Bố đã nấu nó đúng hai mươi năm mà không đổi một mũi kim nào."

Hà húp vá nước dùng đầu tiên. Trong veo, ấm, đủ giờ — vị của một người đã nấu mười một lần hỏng để có được lần thứ mười hai. Cô ăn hết bát phở, từng miếng, như người đang ăn lại một đời.

"Bố," cô nói khi bát đã cạn, "ngày mai con dậy sớm phụ bố. Con muốn học cách nấu nước dùng."

Ông Hải nhìn con gái mình — đôi mắt đã khô lại, có gì đó trong ấy đã đứng dậy, chập chững như trái tim nhỏ sau khi được tháo khỏi máy. Ông gật đầu.

"Bốn giờ," ông nói. "Bố dậy bốn giờ. Con dậy được thì dậy."

Hà lật cuốn sổ lần cuối trước khi đi lên gác. Ở trang cuối — trang mà mẹ cô chưa bao giờ kịp viết đầy — chỉ có ba dòng: "Hà lớn sẽ hiểu. Nghề nào cũng là nấu cho người mình thương. Nấu đến khi ngon." Cô đóng cuốn sổ, đặt lại vào tay bố, và đi lên cầu thang gỗ với bước chân lần đầu tiên trong tuần không đi xuống.

Đã đọc xong

Chương 4 / 8

Câu chuyện vẫn còn phía trước.

Đọc chương tiếp
Home Trước Sau
Đọc tiếp chỗ đang dở? Bạn đã đọc một phần chương này.
Danh sách chương

Mở mục lục để tải danh sách chương.

Xem toàn bộ 8 chương trên trang truyện

Cài đặt Đọc truyện
Cỡ chữ
Giãn dòng
Độ rộng trang đọc
Kiểu Chữ
Phông Nền
💬 Bình luận đoạn
Đang tải bình luận...