Chương 8: Ván Bài Lật Ngược, Thâu Tóm Tập Đoàn Và Ngày Chiến Thắng

Mười tám tháng sau, phòng thử nếm mới trên sườn núi vẫn giữ chiếc khay tre sứt một góc. Khang không đặt nó trong tủ kính. Nó nằm trên giá dụng cụ và vẫn được dùng để trải mẫu như ngày đầu. Một nhân viên mới từng hỏi sao anh không thay cái khác. Khang chỉ đáp: “Vì nó còn phẳng.”

Buổi sáng hôm ấy, cả đội đang chờ kết quả cuối cùng của một quá trình dài hơn mọi bài quảng cáo từng viết. Dòng hồng trà Shan Tuyết của họ đã đi qua vòng đánh giá cấp địa phương, rồi hoàn thiện hồ sơ về truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn chất lượng, năng lực sản xuất, câu chuyện cộng đồng, cùng không biết bao nhiêu vòng bổ sung tài liệu. Sau đủ các bước thẩm định theo chương trình, sản phẩm được công nhận OCOP 5 sao.

Không ai trong xưởng reo lên ngay khi email đến. Người phụ trách hồ sơ đọc lại số quyết định trước tiên. Khang mở file đính kèm, kiểm tra tên pháp nhân, tên sản phẩm và thời hạn hiệu lực. Diệp đang họp ở Hà Nội cũng gọi video lên.

“Đúng chưa?”

“Đúng rồi.”

“Anh có định vui không đấy?”

Khang nhìn quanh những gương mặt đang chờ. “Chắc là có.”

Một công nhân đứng phía sau nghe vậy liền vỗ tay đôm đốp, người khác hú lên một tiếng như đi hội, và cả phòng mới cười ầm lên. Khang cũng cười. Đã có lúc, con người cũ của anh coi năm sao như cái đích đủ để chứng minh mọi thứ. Sau mười tám tháng, anh hiểu nó chỉ xác nhận một chặng đường. Ngày mai, hệ thống truy xuất vẫn phải chạy, mẫu lưu vẫn phải đủ, và chỉ một hộ giao nhầm khu hái thôi cũng có thể khiến cả lô bị giữ lại. Nhưng hôm nay, họ cho phép mình được vui.

Vùng nguyên liệu giờ đã có hơn ba mươi hộ. Không phải vì tất cả bỏ hợp đồng cũ để “theo Khang”, mà vì mỗi hộ ký trên những điều khoản cụ thể: giá cơ sở, thưởng chất lượng, quy định vùng đệm, quyền bán phần sản lượng ngoài cam kết, và cách chia chi phí khi có sự cố do hệ thống chung gây ra. Hợp tác xã sở hữu một phần công ty chế biến qua một cấu trúc do luật sư thiết kế, đủ để người trồng chè có tiếng nói trong chính sách thu mua, nhưng không biến mọi quyết định vận hành thành một cuộc họp đông người.

Vạn An vẫn là cổ đông của công ty chế biến. AgroChem, sau tái cấu trúc, do hội đồng quản trị mới điều hành. Vạn An nắm quyền chi phối ở tập đoàn, nhưng không đưa bằng sáng chế MR2 vào bảng tài sản của AgroChem. Công ty con mảng trà trả phí cấp phép cho Khang và hợp tác xã theo một hợp đồng minh bạch.

Diệp từng nói đùa: “Anh là người đầu tiên tôi gặp thâu tóm được cả một tập đoàn mà vẫn mất hai tiếng cãi nhau về giá từng ki-lô-gam lá.”

Khang sửa lại: “Tôi không thâu tóm tập đoàn. Quỹ của cô thâu tóm.”

“Anh là lý do thương vụ đó tồn tại.”

“Một trong các lý do.”

“Anh đúng là chuyên gia phá tít báo.”

Trần Minh Hải rời ghế điều hành trong quá trình tái cấu trúc, sau kết quả rà soát quản trị. Trách nhiệm pháp lý của ông ta và Oai đi theo những thủ tục riêng, có phần bị truy cứu, có phần là tranh chấp dân sự và quản trị. Khang không theo dõi từng phiên làm việc nếu không được triệu tập. Anh đã học được rằng sống tiếp không có nghĩa là phải biết đối thủ đang ở đâu mỗi ngày.

Vy cũng không bị cuộc đời bắt đi quét dọn một tiệm trà nào để làm bài học đạo đức cho thiên hạ. Cô chịu những hậu quả nghề nghiệp thật hơn thế: rời AgroChem, tham gia các buổi làm việc liên quan đến dữ liệu mình từng xuất, và mất một thời gian dài mới tìm được công việc mới. Khi cơ quan chức năng và các bên cần, cô khai đúng những gì mình biết. Khoảng nửa năm sau, Vy nhắn cho Khang: “Em làm ở một công ty logistics. Không đụng vào sở hữu trí tuệ nữa.” Khang trả lời: “Chúc em làm tốt.” Chỉ vậy.

Buổi chiều sau khi có kết quả OCOP, Khang và Diệp đi bộ ra khu chè gần xưởng. Diệp vừa từ Hà Nội lên, vẫn mặc áo sơ mi công sở bên trong chiếc áo khoác dày.

“Có khách Pháp hỏi lô mùa xuân,” cô nói. “Họ muốn thử trước, chưa ký dài hạn.”

“Gửi mẫu N14 và N16. Đừng gửi lô đạt giải nếu không cùng hồ sơ hương vị.”

“Bên bán hàng bảo lô đạt giải dễ kể chuyện hơn.”

“Khách mua trà, chứ không mua huy chương.”

Diệp liếc anh. “Anh có biết bên marketing ghét anh không?”

“Biết.”

“Đôi lúc tôi cũng vậy.”

Khang cười. Hai người dừng lại dưới một gốc chè cổ thụ, thân to phủ đầy rêu. Lối mòn vẫn còn ẩm sau cơn mưa, mùi đất và lá non quyện vào nhau trong gió núi.

“Anh còn nhớ quán trà lần đầu mình gặp nhau không?” Diệp hỏi.

“Cô cho tôi bốn mươi lăm phút.”

“Anh nói nhiều quá nên thành hơn một tiếng.”

“Tại cô hỏi nhiều.”

“Nếu hôm đó đợt chạy thử thất bại thì sao?”

“Chắc tôi làm lại, nhỏ hơn.”

“Nếu tôi không đầu tư?”

Khang nghĩ một lúc. “Có lẽ sẽ lâu hơn. Có khi tôi phải cấp phép cho người khác trước.”

Diệp gật đầu. Cô thích câu trả lời đó hơn một câu kiểu “không có em, anh chẳng làm được gì”.

“Còn bây giờ?” cô hỏi.

“Bây giờ tôi có một vấn đề mới.”

“Gì vậy?”

“Chúng ta đang làm việc với nhau quá nhiều.”

Diệp dừng bước. “Đó là lời phàn nàn à?”

“Là cảnh báo xung đột lợi ích.”

“Anh định giải quyết thế nào?”

Khang lấy từ túi áo ra hai tấm vé tàu du lịch anh đã mua từ tuần trước. “Cuối tuần này xuống Hà Nội. Không họp, không vùng nguyên liệu, không AgroChem. Nếu cô đồng ý.”

Diệp cầm vé, xem ngày giờ. “Anh đặt trước khi hỏi tôi?”

“Có thể đổi được.”

“Nhà sáng lập quản trị rủi ro khá lên rồi đấy.”

“Học từ nhà đầu tư.”

Cô gấp đôi tấm vé, bỏ vào túi. “Được.”

Khang không nắm tay cô giữa đồi chè như một cảnh kết bắt buộc. Họ cứ thế đi bên nhau, thỉnh thoảng vai chạm nhẹ khi lối mòn hẹp lại.

Tối đó, trong phòng thử nếm, Khang mở bản hợp đồng cấp phép đã sửa đổi sau tái cấu trúc. Điều khoản mới yêu cầu mọi đơn vị sử dụng công nghệ MR2 phải duy trì khả năng truy xuất nguyên liệu đến từng lô hái, không được xóa dữ liệu sự cố, và không được dùng tên Khang để bảo chứng cho bất kỳ lô hàng nào anh không kiểm soát. Phí cấp phép tăng theo doanh số, nhưng một phần được trích vào quỹ đào tạo và mua thiết bị kiểm soát vùng nguyên liệu. Khang đọc lại lần cuối rồi ký.

Chiếc khay tre cũ nằm ngay cạnh anh trên bàn. Anh dùng bút chì ghi mã mẻ cho ngày mai lên một dải giấy: “T18 – 05:30 – khu S3.”

Ngày bị đuổi khỏi xưởng cũ, Oai nói một sáng chế không có nhà máy và vùng nguyên liệu thì chỉ là mấy trang giấy. Khang vẫn cho rằng câu ấy chỉ đúng một nửa. Một sáng chế không tự làm ra trà. Nhưng nó có thể vạch ra ranh giới, để tiền bạc, nhà máy và quyền lực không nuốt mất người đã tạo ra tri thức.

Còn trà ngon hay không, sáng mai vẫn phải hái đúng lá, cân đúng lô, làm héo đúng lúc và nếm lại từ đầu. Khang thích cái kết ấy hơn. Không có “chiến thắng tối thượng” nào cả, chỉ có một hệ thống đủ tốt để ngày mai tiếp tục làm việc.