Chương 5: Vết Nứt Dưới Gầm Cầu Tạm
Bốn giờ sáng, trời lại đổ một trận mưa rào ngắn rồi tạnh. Đức không ngủ được. Anh dậy, pha một gói cà phê hòa tan, uống vội rồi chạy xe ra công trường khi phố vẫn còn tối. Trước khi đội khoan bắt đầu, anh muốn tự mình đi kiểm tra gầm cầu tạm một lần cuối.
Cầu tạm là một kết cấu bê tông cốt thép bắc qua đoạn nút giao, dùng để phân luồng xe nội bộ trong thời gian thi công cầu vượt chính. Mỗi ngày có hàng trăm lượt xe tải chở vật liệu, xe ben chở đất, cả xe máy của công nhân qua lại trên nó. Gối đỡ của cầu tạm tựa một phần lên bệ trụ P7, vì thế bất cứ chuyện gì xảy ra với P7 cũng không chỉ là chuyện của riêng P7.
Gầm cầu lúc này tối và ẩm. Nước mưa đêm qua theo các khe co giãn chảy xuống, để lại những vệt đen dài trên bề mặt bê tông mới, như những đường nước mắt khô. Mùi rêu non và mùi sắt gỉ quyện vào nhau. Đức bật đèn pin đội đầu, men theo lối đi lát ván, soi từng mét một.
Dưới gầm, mọi âm thanh đều bị khuếch đại. Tiếng một chiếc xe tải chạy qua mặt cầu tạm phía trên vọng xuống thành một chuỗi tiếng ầm ì kéo dài, kèm theo tiếng các tấm thép đệm khẽ rung lên. Đức đã nghe tiếng ấy hàng trăm lần, nhưng sáng nay anh đứng lại, áp lòng bàn tay lên thân cột chống, cảm nhận độ rung truyền qua bê tông vào da thịt mình. Nó chỉ là một rung động rất nhỏ, nhỏ đến mức người không làm nghề sẽ chẳng để tâm.
Đến mép gối đỡ phía tựa lên bệ P7, ánh đèn dừng lại. Một vết nứt mảnh như sợi tóc chạy dọc theo mép bê tông, dài chừng gang tay, hai đầu mờ dần vào bề mặt. Nước mưa thấm vào vết nứt khiến nó sẫm màu hơn xung quanh, nhờ thế anh mới nhìn thấy. Nếu trời khô, có lẽ nó sẽ lẩn đi như chưa từng tồn tại.
Đức đứng lặng rất lâu, nghe tiếng nước nhỏ từng giọt xuống mũ bảo hộ. Lòng anh lạnh đi theo một cách mà anh không tả nổi. Đây không còn là chuyện ai cướp công của anh, ai ném hợp đồng vào chân anh, ai đứng cạnh sếp cũ để giữ ghế. Nếu đoạn này được nghiệm thu sai, sẽ có người dân đi qua đây bằng cả mạng sống của họ.
Bảy giờ sáng, anh báo cáo với tư vấn giám sát. Đến tám giờ, gầm cầu tạm đã có mặt Bảo Ngọc, hai kỹ thuật viên kiểm định, đội trưởng an toàn và, ngoài dự đoán của Đức, cả Hoàng Phúc cùng Yến Nhi.
Hoàng Phúc cúi xuống nhìn vết nứt chừng năm giây rồi đứng thẳng dậy, phủi tay. “Nứt co ngót bề mặt. Bê tông mới đổ, gặp mưa nắng thất thường thì nứt chân chim là chuyện bình thường. Kỹ sư năm nhất cũng biết. Không đáng làm loạn lên thế này.”
“Có thể là co ngót,” Đức nói, giọng bình tĩnh. “Cũng có thể không. Tôi không đoán. Tôi đề nghị đo bề rộng vết nứt, đánh dấu hai đầu và chụp ảnh cùng thước chuẩn. Một tuần sau đo lại. Nếu nó không phát triển, tôi xin lỗi anh.”
“Đồng ý,” Bảo Ngọc nói ngay, trước khi Hoàng Phúc kịp phản ứng.
Kỹ thuật viên đặt kính lúp đo vết nứt có vạch chia lên bề mặt, đọc số. Đức tự tay dùng bút sơn đánh dấu hai đầu vết nứt bằng hai vạch ngang, ghi ngày giờ bên cạnh. Bảo Ngọc chụp ảnh từng bước, đặt thước chuẩn màu cam trắng song song với vết nứt. Không ai nói nhiều. Chỉ có tiếng máy ảnh lách tách và tiếng nước nhỏ giọt đều đều.
Sau đó, cô gọi đội trưởng an toàn lại gần, chỉ vào bản vẽ gối đỡ trải trên chiếc bàn gấp, rồi lật báo cáo tải trọng tạm mà đơn vị thiết kế đã tính cho cầu tạm. Cô dò ngón tay theo từng cột số, hỏi về số lượt xe tải nặng mỗi ngày, về tải trọng thực tế so với tải trọng thiết kế.
“Từ bây giờ, tạm dừng một phần lưu thông nội bộ qua cầu tạm,” cô nói. “Xe trên mười tấn đi vòng đường công vụ phía bắc. Xe máy công nhân vẫn qua được nhưng phải đi làn phía ngoài, xa mép gối đỡ. Cho đến khi có kết quả kiểm tra sâu.”
“Chị có biết đi vòng đường công vụ là mất thêm bao lâu không?” Hoàng Phúc gắt. “Tiến độ đổ dầm sẽ trễ ít nhất một ngày. Một ngày là bao nhiêu tiền, chị tính chưa?”
Bảo Ngọc quay sang nhìn hắn. Đức để ý cô không cao giọng, chưa bao giờ cao giọng. “Tôi tính rồi. Chậm một ngày thì mất tiền. Còn nếu không chậm mà cái gối đỡ này có vấn đề, thì người dân sẽ phải trả giá bằng cả đời. Tôi chọn mất tiền.”
Hoàng Phúc mím môi, không nói thêm. Nhưng Đức thấy hắn nổi giận thật sự, không phải vì cái cầu tạm hay một ngày tiến độ. Hắn nổi giận vì chủ đầu tư bắt đầu nghiêm túc. Khi chủ đầu tư nghiêm túc, những chuyện có thể dàn xếp bằng một bữa nhậu sẽ không còn dàn xếp được nữa.
Đức đứng tránh sang một bên để nhường lối cho kỹ thuật viên, vô tình đứng gần cột chống nơi Hoàng Phúc và Yến Nhi đang nói chuyện. Hắn hạ giọng nhưng gầm cầu vang, từng chữ vẫn lọt vào tai anh.
“Về chuẩn bị cho anh một bộ hồ sơ,” Hoàng Phúc nói. “Lịch sử làm việc của thằng Đức, những lần nó cãi cấp trên, những lần nó bị nhắc nhở, chuyện nó với em hồi trước. Anh cần chứng minh nó có động cơ cá nhân, muốn phá dự án để trả thù.”
Đức nghe câu đó, không thấy giận mà chỉ thấy mệt. Đến cả chuyện tình cảm của anh với cô, giờ cũng thành vật liệu để hắn đổ khuôn.
Nhưng Yến Nhi không gật đầu ngay như mọi lần. Cô nhìn Hoàng Phúc một lúc lâu. “Anh muốn em viết rằng anh ấy phá dự án vì em à?”
“Anh muốn em làm việc em được trả lương để làm.”
“Lương của em không bao gồm việc đó,” Yến Nhi nói rất khẽ.
Hoàng Phúc nhìn cô như nhìn một người lạ. Cô không còn nhìn hắn bằng ánh mắt tin tưởng như trước. Ánh mắt ấy giờ dè chừng, như ánh mắt của người lần đầu nhận ra chiếc ghế mình đang ngồi chỉ có ba chân. Hắn quay đi, bước nhanh ra khỏi gầm cầu, giày da giẫm lên vũng nước bắn tung tóe.
Yến Nhi đứng lại thêm một lúc. Cô liếc về phía Đức, thấy anh đang nhìn mình, liền vội quay đi theo lối ra.
Đức không đuổi theo. Anh quay lại với vết nứt, ngồi xổm xuống cạnh kỹ thuật viên, xem anh ta khoan hai lỗ nhỏ ở hai đầu để gắn thiết bị đo chuyển vị. Mỗi tiếng máy khoan cầm tay rít lên, bụi bê tông trắng mịn bay ra, bám lên mu bàn tay anh, lên vết xước cũ đã kéo da non. Anh không phủi. Từ hôm ở Duy Tân đến giờ, anh đã quen với cảm giác bụi bám trên da, như một thứ nhắc nhở rằng việc của mình nằm ở đây, chứ không ở những trang báo cáo in màu.
Suốt buổi trưa, Đức ở lại dưới gầm cầu cùng đội kiểm định, khoanh vùng thêm những vị trí cần kiểm tra. Bảo Ngọc ngồi trên một thùng sơn úp ngược, ăn ổ bánh mì nguội, mắt vẫn dán vào bản vẽ.
“Anh không ăn à?” cô hỏi.
“Không thấy đói,” Đức đáp. Anh đứng dưới gầm cầu, nghe tiếng nước vẫn nhỏ xuống nón bảo hộ, đều đặn như nhịp đồng hồ.
Lúc bị ném tập hợp đồng xuống chân, anh đã đau vì bị cướp công, đau vì người mình thương ký tên bên cạnh kẻ đã giẫm lên mình. Cái đau ấy rất thật. Nhưng lúc này, đứng trước vết nứt mảnh như sợi tóc, anh nhận ra mình không còn nghĩ đến danh dự của bản thân trước tiên nữa.
Anh nghĩ đến một người cha chở con đi học qua cây cầu này một buổi sáng nào đó trong tương lai, đứa bé ngồi sau ôm eo bố, cặp sách lủng lẳng sau lưng. Họ sẽ không bao giờ biết tên anh, không biết đêm mưa ấy, không biết mẻ bê tông số 38. Họ chỉ tin rằng cây cầu thì phải đứng vững.
Chiều muộn, kỹ thuật viên dùng thiết bị siêu âm dò sâu vào vùng quanh vết nứt. Kết quả hiện lên trên màn hình nhỏ, những vạch xung không đều, có đoạn tín hiệu truyền chậm bất thường. Kỹ thuật viên lắc đầu, nói với Bảo Ngọc rằng vết nứt cần được kiểm tra sâu hơn, không thể kết luận là co ngót bề mặt.
Bảo Ngọc gọi điện ngay cho chủ đầu tư. Một tiếng sau, buổi họp khẩn được triệu tập tại văn phòng ban quản lý. Anh Hưng, đại diện chủ đầu tư, nghe báo cáo xong chỉ hỏi đúng một câu: vùng nghi vấn có liên quan đến mẻ 38 không. Bảo Ngọc đáp có khả năng cao.
“Mở rộng phạm vi thẩm định,” anh Hưng nói. “Không chỉ khoan P7. Kiểm tra toàn bộ cấu kiện liên quan đến các mẻ đổ trong đêm mưa ấy, kể cả gối đỡ cầu tạm. Phòng dự án cung cấp đầy đủ hồ sơ trong vòng bốn mươi tám giờ.”
Hoàng Phúc không phản đối nữa, có lẽ vì hắn biết phản đối lúc này chỉ càng khiến mình giống kẻ có tội. Hắn gật đầu, ký vào biên bản họp, rồi rời phòng trước tiên. Khi hắn đi ngang qua chỗ Đức ngồi, Đức nhìn thấy cổ áo sơ mi trắng của hắn ướt sẫm mồ hôi, dù máy lạnh trong phòng đang chạy mạnh đến mức ai cũng phải khoác thêm áo.