Chương 8: Lõi Khoan Trước Hội Đồng Thẩm Định
Buổi họp hội đồng thẩm định mở rộng được tổ chức tại hội trường tầng ba của ban quản lý dự án, một căn phòng rộng với dãy bàn chữ U phủ khăn xanh và tấm màn chiếu lớn kéo kín cả bức tường. Có mặt đại diện chủ đầu tư, đơn vị kiểm định độc lập, tư vấn giám sát, phòng dự án của nhà thầu và đại diện bộ phận an toàn. Ai cũng biết hôm nay không phải một buổi họp bình thường.
Giữa bàn, trên một tấm khăn trắng, đặt một chiếc khay inox dài. Trong khay là ba lõi khoan lấy từ trụ P7, mỗi lõi dài chừng ba gang tay, đường kính bằng cổ tay người lớn. Mặt cắt xám lạnh dưới ánh đèn trắng, lỗ chỗ những hạt đá dăm. Đức ngồi ở hàng ghế phía sau, nhìn chúng mà có cảm giác như đang nhìn ba nhân chứng được đưa ra trước tòa.
Hoàng Phúc đến cùng hai người của phòng dự án và một luật sư tư vấn của công ty. Hắn mặc bộ vest tối màu nhất Đức từng thấy, tóc chải gọn, nét mặt điềm tĩnh như người đã tập trước gương. Yến Nhi không đi cùng hắn. Cô ngồi ở dãy ghế bên cạnh tư vấn giám sát, hai tay đặt trên tập lời khai bổ sung.
Anh Hưng mở đầu bằng một câu ngắn: hôm nay hội đồng xem xét kết quả, không xem xét con người. Rồi ông mời kiểm định viên trình bày.
Trước buổi họp nửa tiếng, Đức đã đến sớm và đứng ở hành lang, nhìn qua cửa kính vào hội trường còn trống. Bảo Ngọc đi ngang qua, đưa cho anh một cốc trà nóng từ máy pha ở góc hành lang. “Uống đi,” cô nói. “Tay anh đang lạnh.” Đức nhìn xuống, mới nhận ra ngón tay mình đang bấu chặt quai ba lô đến trắng bệch. Anh cầm cốc trà, hơi ấm lan dần vào lòng bàn tay, và lần đầu tiên sau nhiều đêm mất ngủ, anh thấy hơi thở mình chậm lại.
Kiểm định viên là một người đàn ông ngoài năm mươi, đeo kính dày, giọng đều đều không lên xuống. Ông chiếu lên màn hình sơ đồ vị trí ba điểm khoan trên thân trụ P7, tất cả đều nằm trong vùng chịu lực chính, đúng khu vực được đổ bằng mẻ bê tông số 38 theo nhật ký và định vị xe bồn.
Hoàng Phúc giơ tay xin phát biểu trước khi kiểm định viên kịp đọc số liệu. “Tôi xin lưu ý hội đồng một điều cơ bản. Kết quả từ một vài điểm khoan đơn lẻ không thể đại diện cho cả một công trình. Bê tông là vật liệu không đồng nhất, chỗ này cao chỗ kia thấp là chuyện bình thường. Không thể vì vài lõi khoan mà phủ nhận toàn bộ chất lượng thi công của cả một tập thể.”
Kiểm định viên đẩy gọng kính lên, không tranh luận. Ông chỉ bấm sang trang tiếp theo. Ba cột biểu đồ hiện lên, mỗi cột tương ứng một lõi khoan, bên cạnh là một đường kẻ ngang màu đỏ thể hiện cường độ thiết kế. Cả ba cột đều nằm dưới vạch đỏ. Không phải sát vạch, mà cách một khoảng rõ ràng.
“Ba mẫu liên tiếp, lấy ở ba độ sâu khác nhau, cùng một vùng chịu lực,” ông nói. “Cả ba đều sai lệch so với thiết kế. Mặt cắt có nhiều lỗ rỗng, cốt liệu phân tầng, đặc trưng của hỗn hợp có tỉ lệ nước quá cao hoặc bị pha thêm phụ gia không phù hợp. Đây không phải dao động bình thường của vật liệu.”
Ông bấm thêm một trang. “Ngoài ra, mẫu đối chứng trong thùng được tìm thấy sau kho, có tem niêm phong mẻ 38, cho kết quả cường độ tương đương với lõi khoan. Trong khi mẫu lưu trong kho chính, cũng mang tem mẻ 38, lại cho kết quả vượt thiết kế. Hai mẫu cùng một mẻ không thể chênh nhau như vậy. Một trong hai không phải là mẫu thật của mẻ 38.”
Hội trường xì xào. Luật sư của công ty cúi sang thì thầm gì đó với Hoàng Phúc. Hắn gật đầu, nhưng không nói gì.
Kiểm định viên còn cho chiếu ảnh chụp cận mặt cắt của lõi khoan thứ hai dưới kính phóng đại. Những lỗ rỗng li ti như tổ ong hiện lên rõ mồn một, xen giữa là các vệt vữa xi măng loang lổ, không bám chặt vào cốt liệu. Một thành viên hội đồng lớn tuổi ngồi gần màn chiếu tháo kính ra lau, rồi đeo vào nhìn lại, khẽ lắc đầu. Ông từng làm cầu suốt ba mươi năm, và Đức đoán ông biết rõ một mặt cắt như thế có nghĩa là gì khi nằm trong lòng một trụ cầu.
Bảo Ngọc đứng lên. Cô đề nghị đối chiếu ngay kết quả lõi khoan với phiếu trạm trộn. Kỹ thuật viên chiếu hai văn bản song song lên màn hình. Bên trái là phiếu xuất hàng chính thức nộp trong hồ sơ nghiệm thu, cấp phối đúng như thiết kế, không có gì đáng chú ý. Bên phải là phiếu nội bộ của trạm trộn, bản lưu giữ tại trạm, mà Bảo Ngọc đã xin trích xuất theo văn bản của chủ đầu tư.
Ở phiếu nội bộ có thêm một dòng mà phiếu chính thức không có: một loại phụ gia với liều lượng ghi tay, kèm ghi chú “bổ sung tại điểm trung chuyển theo yêu cầu bên mua”. Điểm trung chuyển ấy, theo hóa đơn, chính là kho vật liệu tư nhân mà xe bồn số 38 đã rẽ vào mười hai phút trong đêm mưa.
“Dòng phụ gia này xuất hiện trong phiếu nội bộ nhưng không có trong hồ sơ chính thức,” Bảo Ngọc nói. “Đây là dấu vân tay của việc tráo cấp phối. Mẻ bê tông thật đã bị pha thêm phụ gia để cứu độ linh động sau khi trộn sai tỉ lệ, rồi mẫu lưu bị thay bằng mẫu tốt để hồ sơ đẹp. Mọi mốc thời gian đều khớp: tin nhắn lúc 23:17, camera cây xăng, định vị xe, độ sụt đo tại hiện trường, trang nhật ký bị xé.”
Hoàng Phúc đập tay xuống bàn. Tiếng đập vang khắp hội trường, chiếc cốc nước trước mặt hắn sóng sánh tràn ra khăn. “Đây là một cái bẫy! Có người gài bẫy tôi! Từ cái thùng chôn sau kho đến mấy tin nhắn, tất cả đều có thể dàn dựng. Ai được lợi khi tôi bị loại? Mọi người hãy tự hỏi điều đó!”
Hắn chỉ tay về phía Đức. Nhưng lần này, không còn ai quay sang nhìn Đức nữa. Không một ánh mắt nghi ngờ, không một cái liếc soi mói như buổi sáng ở Duy Tân. Tất cả đều đang nhìn vào hồ sơ trên bàn, vào những cột biểu đồ trên màn hình, vào ba lõi khoan xám lạnh nằm im trong khay inox.
Đức chợt nghĩ, một công trình cũng biết nói. Nó nói bằng vết nứt, bằng lõi khoan, bằng những con số không chịu cong theo quyền lực. Người ta có thể xé một trang sổ, chôn một thùng mẫu, gạch một dòng chữ. Nhưng không ai xé được thứ đã đông cứng trong lòng trụ cầu.
Anh Hưng mời Đức phát biểu với tư cách kỹ sư phụ trách hiện trường giai đoạn trụ P7. Đức đứng lên, không cầm giấy. Anh không nhìn Hoàng Phúc, chỉ nhìn chiếc khay inox.
“Tôi không có nhiều điều để nói thêm, vì những gì cần nói thì hồ sơ đã nói rồi,” anh bắt đầu. “Tôi chỉ muốn hội đồng nhìn vấn đề từ một góc. Nếu tiếp tục nghiệm thu trụ P7 như hồ sơ cũ, rủi ro không nằm ở báo chí, không nằm ở hợp đồng hay uy tín của bất kỳ công ty nào. Rủi ro nằm ở an toàn sử dụng. Cây cầu này mỗi ngày sẽ có hàng chục nghìn lượt xe chạy qua.”
Anh dừng lại một chút. Hội trường im phăng phắc, chỉ còn tiếng máy chiếu rì rì.
“Tôi không gọi ai là tội phạm. Đó không phải việc của tôi. Tôi chỉ muốn hỏi một câu.” Anh ngẩng lên, nhìn khắp lượt những người đang ngồi quanh dãy bàn chữ U. “Với những kết quả đang nằm trên bàn này, ai dám ký tên chịu trách nhiệm, nếu ngày mai cây cầu có sự cố?”
Không ai trả lời. Đức vẫn đứng, chờ. Anh nhìn thấy luật sư của công ty cúi xuống tập giấy. Hai người của phòng dự án nhìn ra cửa sổ. Hoàng Phúc mở miệng, rồi lại khép lại, bàn tay đặt trên mặt bàn ướt nước từ chiếc cốc đổ, ngón tay hơi co giật.
Yến Nhi nhìn thẳng về phía trước, không cúi đầu nữa.
Không ai ký. Không một ai cầm bút lên. Sự im lặng kéo dài đến mức Đức nghe được cả tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ treo tường phía cuối hội trường. Và sự im lặng ấy, chính nó, là câu trả lời.
Đức ngồi xuống. Bảo Ngọc ngồi cách anh hai ghế, không quay sang, nhưng dưới gầm bàn, Đức thấy cây bút trong tay cô ngừng xoay.
Anh Hưng đứng dậy, cài khuy áo vest. Giọng ông trầm, chậm, từng chữ một như đóng dấu. “Căn cứ kết quả thẩm định, chủ đầu tư quyết định: tạm loại phòng dự án do ông Đỗ Hoàng Phúc phụ trách khỏi việc thực hiện gói thầu. Trụ P7 phải được phá dỡ phần kết cấu không đạt và đổ lại theo phương án khắc phục do tư vấn giám sát phê duyệt. Toàn bộ hồ sơ liên quan đến dấu hiệu gian lận vật liệu sẽ được chuyển sang cơ quan chức năng để làm rõ.”
Hoàng Phúc đứng phắt dậy, chiếc ghế đổ ngửa ra sau, va xuống sàn một tiếng khô khốc. Hắn nhìn quanh hội trường, như tìm một gương mặt nào đó sẽ đứng về phía mình. Không có ai.
Hắn bước ra cửa. Không ai đứng dậy theo.