Chương 10: Chuỗi Đặc Sản Việt 150 Tỷ Đổi Chủ

Văn phòng của chủ chuỗi đặc sản Việt nằm trên tầng ba một tòa nhà Pháp cổ cuối phố Hàng Bạc, cửa sổ nhìn xuống đúng căn nhà thùng phố cổ nơi Bùi Khánh Toàn từng bị lôi ra cửa phụ. Sáu chiếc thùng gỗ bời lời đã được chở về Phú Quốc, gian trưng bày giờ trống trơn, chỉ còn những vệt muối trắng in trên nền gạch. Anh đứng bên cửa sổ nhìn xuống một lúc rồi mới ngồi vào bàn.

Ông Đặng, chủ chuỗi, ngoài sáu mươi, nói giọng Nam Định chậm rãi. Ông gây dựng bốn mươi cửa hàng đặc sản từ một sạp bán ô mai, giờ muốn nghỉ, muốn trao lại cho người biết giữ hàng thật. “Tôi chọn sai một lần rồi,” ông nói, không nhìn ai. “Lần này tôi muốn đọc kỹ.”

Buổi rà dự thảo lúc mười một giờ tưởng sẽ trôi qua êm. Nhưng đến trang bốn mươi hai, Phạm An Khuê dừng bút. Trong phụ lục ba, phần ai cũng tưởng chỉ là danh mục tài sản cố định, có một đoạn rất ngắn: nếu chuỗi được chuyển nhượng cho bất kỳ bên nào khác ngoài công ty của Trịnh Quang Vinh trong vòng mười tám tháng, bên nhận chuyển nhượng phải bồi thường cho công ty ấy ba mươi tỷ đồng “chi phí phát triển thương hiệu nước mắm truyền thống”.

Cả phòng im bặt. Luật sư của ông Đặng lật vội hồ sơ, mặt tái đi. Ông Đặng thì đặt kính xuống bàn, nói rằng ông chưa từng đồng ý điều khoản nào như vậy. Nhưng chữ ký nháy của ông nằm ngay góc trang, mực xanh, rõ ràng.

Phạm An Khuê không hoảng. Cô hỏi ông Đặng ai là người soạn và trình phụ lục ba. Ông gọi người phụ trách pháp chế cũ của chuỗi, một phụ nữ trung niên tên Thoa, đã nghỉ việc hai tháng trước. Một tiếng sau, chị Thoa có mặt, tay ôm chiếc túi vải, mắt đảo quanh phòng như sợ có ai đứng sau rèm.

Phạm An Khuê đặt ba câu hỏi liên tiếp, câu sau khó hơn câu trước. Phụ lục ba được hội đồng quản trị chuỗi duyệt vào ngày nào. Bản được duyệt có bao nhiêu trang. Ai đã đưa bản có đoạn bồi thường vào tập hồ sơ để ông Đặng ký nháy. Chị Thoa trả lời câu thứ nhất rất nhanh, câu thứ hai sau khi mở sổ tay, và câu thứ ba sau một hồi im lặng dài: “Trợ lý của anh Vinh mang tập mới đến, bảo chỉ thay trang danh mục tài sản do in sai. Tôi không đọc lại. Tôi có lỗi.”

Chị lấy trong túi vải ra một chiếc USB, bên trong là bản phụ lục ba mà hội đồng đã duyệt, kèm biên bản họp có chữ ký từng thành viên. Bản ấy dài bốn trang. Bản ông Đặng ký nháy dài năm trang. Phạm An Khuê đặt hai bản cạnh nhau, khi người làm chứng trả lời khớp với hồ sơ cũ đến từng số trang, cô mới gật đầu rất nhẹ, như vừa đặt thêm một viên đá vào nền móng.

Luật sư hai bên thống nhất lập biên bản ghi nhận phụ lục ba bị chèn trang sau khi đã được phê duyệt, đề nghị tuyên vô hiệu đoạn bồi thường và chuyển hồ sơ cho cơ quan điều tra đang thụ lý vụ của Trịnh Quang Vinh. Bùi Khánh Toàn giải thích cho đội của ông Đặng cách đọc các chỉ dấu: số trang, kiểu chữ, khoảng cách dòng, máy in. Trang thứ năm in bằng loại mực khác, và ở mép dưới có những chấm vàng li ti quen thuộc, cùng dòng máy in đã in lá đơn tố cáo nặc danh.

Đúng lúc ấy, ở một nhà hàng sang trọng bên hồ Tây, Trịnh Quang Vinh nhận cuộc gọi giữa bữa trưa với hai chủ ngân hàng. Hắn nghe được nửa phút thì buông đũa, quai hàm cứng lại. Mấy giây sau hắn đứng dậy quá nhanh, chân ghế rít trên sàn gỗ, âm thanh sắc đến mức người phục vụ đang rót rượu giật mình làm đổ ra khăn bàn. Hai vị khách nhìn nhau, rồi lặng lẽ xin phép về sớm.

Buổi ký chuyển nhượng dời từ ba giờ sang năm giờ chiều để các luật sư soạn lại hồ sơ. Không khí trong phòng chuyển từ màu sắc cứu nguy sang màu sắc kiểm soát rủi ro. Bùi Khánh Toàn ngồi cạnh Phạm An Khuê, đọc từng điều khoản cùng cô. Anh đang học cách thắng mà vẫn giữ lưng thẳng trước từng con chữ.

Giữa chừng, một nhà cung cấp lớn của chuỗi, chủ một xưởng mắm cá cơm ở Cát Hải, gọi điện báo muốn rút khỏi hệ thống, vì nghe tin chuỗi đang dính kiện tụng. Bùi Khánh Toàn không trách. Anh xin số, tự gửi cho ông ấy bảng tiến độ chuyển giao, cam kết thanh toán đúng hạn của quỹ và bản sao thông báo thụ lý vụ vu khống. Đến khuya, người ấy nhắn lại đúng một chữ: “Chờ.”

Trong lúc chờ luật sư in lại hồ sơ, một nhân viên trẻ của chuỗi, cậu từng chia sẻ bài chửi anh trên trang cá nhân hồi tháng trước, ngập ngừng đến xin lỗi. Anh không trách, chỉ đưa cậu tập phụ lục bảo kiểm lại từng trang. Cách tha thứ của anh không mềm yếu: ai muốn quay về phía sự thật thì phải làm việc tử tế hơn trước.

Ông Đặng mời một người bạn cũ, giáo sư ngành lịch sử, không biết gì về nước mắm, đọc thử bộ hồ sơ cuối cùng. Ông giáo sư cau mày ở ba chỗ: “độ đạm”, “kéo rút” và “chượp”. Bùi Khánh Toàn đánh dấu lại cả ba, thêm chú thích dễ hiểu ở cuối trang. Riêng chữ “chượp”, anh viết hẳn một đoạn: cá cơm tươi trộn muối, nằm trong thùng gỗ đủ mười hai tháng cho thịt cá tự rã thành đạm, không ai được giục. Nếu người bình thường không hiểu, kẻ xấu sẽ lợi dụng khoảng mờ đó để la hét.

Có lúc căn phòng chỉ còn tiếng bút của Phạm An Khuê. Bùi Khánh Toàn nhìn bàn tay cô ghi chú, những ngón tay thon có vệt mực xanh ở đốt giữa, và chợt hiểu cô không đứng cạnh anh vì thương hại. Cô đang chọn một trận chiến mà cô tin có thể thắng bằng kỷ luật.

Trong khi đó, Trịnh Quang Vinh bắt đầu mất những cuộc gọi từng luôn được trả lời. Một chủ tịch tập đoàn cáo bận, một trưởng phòng pháp chế ngân hàng xin hẹn tuần sau, một người bạn nhậu nói đang ở nước ngoài dù ảnh định vị vẫn hiện ở một quán bia trên phố Trần Hưng Đạo.

Năm giờ mười lăm chiều, ông Đặng ký bản hợp đồng chuyển nhượng. Phạm An Khuê ký tiếp, thay mặt quỹ. Bùi Khánh Toàn ký cuối, với tư cách bên giữ bí phương và giám đốc tiêu chuẩn sản phẩm của chuỗi. Chuỗi đặc sản Việt 150 tỷ chính thức đổi chủ. Không có pháo giấy, không có sâm panh, chỉ có ông Đặng đứng dậy bắt tay từng người, bàn tay già run nhẹ. “Mắm nhà cậu, tôi muốn ăn lại đúng cái vị năm tôi mười tuổi,” ông nói với Toàn. “Đừng để ai làm nó khác đi.”

Sau buổi ký, ông Đặng dẫn Bùi Khánh Toàn xuống căn nhà thùng phố cổ bên dưới, giờ đã thuộc về chuỗi mới. Gian trưng bày trống trơn, đèn tắt, chỉ còn ánh chiều lọt qua khung cửa gỗ. Ông hỏi anh định làm gì với nơi này. Anh đi một vòng, dừng lại đúng chỗ ngày trước tấm thẻ khách mời mang tên anh bị ném xuống sàn. “Cháu sẽ đưa thùng thật ra đây,” anh nói. “Không để trưng, mà để ai đi qua Hàng Bạc cũng được ngửi mùi chượp thật một lần.” Ông Đặng cười, bảo thế thì phải mở cửa sổ cho khỏi ám mùi sang hàng bạc bên cạnh.

Nguyễn Thùy Dung biết tin khi đang ngồi trong xe đỗ dưới tầng hầm một trung tâm thương mại. Cô xoắn chặt quai túi đến mức móng tay hằn vệt trên lớp da. Cô từng nghĩ mình chỉ đổi phe để sống tốt hơn, không ngờ cái giá lại là bị cả hai phía xem như vật chứng. Trịnh Quang Vinh không nghe máy, luật sư của hắn bảo cô nên tự thuê luật sư riêng.

Khi văn phòng chỉ còn hai người, Phạm An Khuê hỏi Bùi Khánh Toàn đã bao giờ muốn bỏ cuộc chưa. Anh đáp có, nhiều hơn một lần. “Nhưng lần nào nghĩ đến cảnh Thùy Dung đứng im nhìn tôi bị lôi ra cửa, tôi lại thấy mình không được phép để sự im lặng ấy thành bản án cuối cùng.” Cô không nói gì, chỉ gật đầu rồi đẩy sang anh cốc trà gừng còn ấm.

Họ chuẩn bị tắt máy ra về thì hộp thư chung của dự án báo có email mới, gửi từ một địa chỉ lạ không tên. Tiêu đề chỉ có ba chữ: “Bản gốc khác.” Bùi Khánh Toàn mở ra. Bên trong là một tệp scan dày gần trăm trang, trang bìa ghi “Sổ ủ chượp nhà thùng Bùi Gia, bản gốc”, nét chữ bắt chước nét mực tím của ông nội anh. Bên dưới là một chuỗi chuyển tiếp cũ, và ở dòng thứ hai, tên người nhận là Nguyễn Thùy Dung.

Anh không hoảng. Nhưng ánh mắt anh lạnh hẳn đi.