Chương 2: Ông Nội Và Cây Đàn Bầu Tre

Niềm đam mê cháy bỏng dành cho tiếng đàn bầu một dây thanh tao của Nguyễn Hoàng Minh được gieo mầm từ người ông nội kính yêu từ thuở nhỏ.

Ông nội của anh là cụ Nguyễn Văn Lâm, một nghệ nhân đàn bầu nổi tiếng khắp vùng quê nghèo Phú Đa ven phá Tam Giang tỉnh Thừa Thiên Huế.

Cụ Lâm sinh năm 1940 đã dành trọn cả cuộc đời thầm lặng gắn bó với cây đàn bầu tự chế từ những nguyên liệu mộc mạc nhất của quê hương.

Cây đàn của cụ được làm từ một ống tre già phơi khô cứng cáp kết hợp với vỏ bầu hồ lô khô làm hộp cộng hưởng âm thanh độc đáo.

Chiếc cần đàn uốn cong mềm mại được mài giũa tỉ mỉ từ chiếc sừng trâu đen bóng và dây đàn được căng bằng một sợi dây phanh xe đạp cũ.

Mặc dù được chế tạo bằng những dụng cụ thô sơ tiếng đàn bầu tre của cụ Lâm vẫn sở hữu một sức mạnh truyền cảm vô cùng kỳ diệu cuốn hút.

Mỗi đêm rằm lộng gió bên bờ sông Hương cụ lại ngồi trước hiên nhà kéo đàn cho bà con lối xóm im lặng thưởng thức say sưa quên mệt mỏi.

Tiếng đàn vang lên lúc trầm lúc bổng, khi thì ai oán xót xa khi lại réo rắt vui tươi tả xiết nỗi lòng người dân miền Trung gian khó.

Minh lúc đó mới mười tuổi thường ngồi ngoan ngoãn trên đùi ông nội lắng nghe tiếng đàn bầu vang vọng suốt những đêm hè oi nồng lộng gió.

Cụ Lâm đã kiên nhẫn cầm tay Minh dạy anh cách gẩy nốt bồi âm nhấn cần tạo độ rung vibrato đặc trưng của tiếng đàn truyền thống Việt Nam.

Cụ dạy cháu trai rằng đàn bầu tuy chỉ có một dây duy nhất nhưng sợi dây ấy chứa đựng toàn bộ cung bậc tình cảm buồn vui cuộc đời người.

Người nghệ sĩ phải truyền trọn vẹn linh hồn mình vào cần đàn thì tiếng đàn mới có thể cất tiếng hát lay động lòng người nghe sâu sắc.

Lên mười lăm tuổi Minh đã chơi thuần thục vượt trội thi đỗ thủ khoa vào Học viện Âm nhạc Quốc gia bắt đầu hành trình chuyên nghiệp rực rỡ.

Cụ Lâm rơm rớm nước mắt tự hào nhìn cháu trai biểu diễn solo trên các sân khấu lớn lộng lẫy sang trọng trước hàng nghìn khán giả thủ đô.

Năm 2018 cụ Lâm lặng lẽ ra đi trong giấc ngủ yên bình bên cạnh cây đàn tre cũ kỹ kỷ vật thiêng liêng gắn bó suốt cuộc đời cụ.

Minh đang học tập tại Boston không thể về kịp chịu tang ông anh đã chơi bản Dạ Cổ Hoài Lang tiễn biệt ông từ bên kia đại dương xa xôi.

Tiếng đàn bầu tre nghèo khó của ông nội luôn là ngọn hải đăng tinh thần soi sáng mọi bước đường nghệ thuật chông gai của Hoàng Minh ngày nay.

Khi bị nhạc trưởng Đạo gạt ra khỏi dàn nhạc VNSO, Minh không hề nản lòng mà càng quyết tâm chứng minh giá trị vô giá của đàn bầu.

Anh nhớ về những buổi trưa hè nóng nực hai ông cháu cùng nhau gọt dũa ống tre sửa lại phím đàn bầu dưới bóng mát cây khế sau vườn nhà.

Sự kiên nhẫn trung thực và lòng tự hào dân tộc của người ông nghệ nhân nghèo đã tạo nên một ý chí sắt đá trong tim người cháu nghệ sĩ trẻ.

Minh tự tay nhấc cây đàn tre cũ của ông nội đặt trang trọng trên bàn thờ thắp nén nhang thơm hứa sẽ đưa tiếng đàn ông vang xa thế giới.

Anh biết mình đang mang trên vai sứ mệnh thiêng liêng gìn giữ và phát huy di sản âm nhạc quý báu của tổ tiên không cho phép mình bỏ cuộc.

Những ký ức tuổi thơ êm đềm miền sông nước Phú Đa hiện lên rõ nét tiếp thêm nguồn sức mạnh to lớn cho anh vượt qua mọi rào cản thách thức.

Anh bắt tay vào viết những nốt nhạc đầu tiên của tác phẩm để đời thể hiện trọn vẹn vẻ đẹp thanh tao sang trọng của tiếng đàn một dây.

Dù phải đối mặt với sự lạnh lùng của giới học thuật hàn lâm cổ điển Minh vẫn tin tưởng sâu sắc vào sức mạnh cảm hóa của âm nhạc dân tộc.

Anh kiên trì gõ phím viết code hòa âm trên máy tính, tiếng đàn bầu tre vang vọng trong tâm trí anh như một chỉ dẫn nghệ thuật kim chỉ nam.

Mỗi nốt nhạc hiện lên trên trang giấy như một lời tri ân sâu sắc gửi tới người ông kính yêu người đã thắp sáng ước mơ âm nhạc trong anh.

Anh sẵn sàng bước vào cuộc hành trình mới đầy khó khăn tự tin vào con đường nghệ thuật chân chính độc đáo mà mình đã lựa chọn kiên định.

Tiếng đêm Hà Nội tĩnh mịch xào xạc lá rơi càng làm tăng thêm vẻ trang nghiêm xúc động cho căn phòng nhỏ đầy ắp khát vọng cống hiến lớn.

Dũng nhắm mắt lại mỉm cười thanh thản cảm nhận sự đồng hành vô hình của ông nội bên cạnh nâng đỡ từng phím đàn của anh bay cao vạn dặm.

Anh biết tiếng đàn bầu một dây sẽ không bao giờ tắt mà sẽ tiếp tục ngân vang kiêu hãnh trên những thánh đường âm nhạc thế giới tương lai gần.

Mỗi đêm mưa rơi xạc xào trên mái lá quê hương Huế thương như vọng lại lời ru êm đềm của ông bên cây đàn tre mộc mạc thuở nào.

Minh khẽ lấy tay gạt giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên má, tự hứa sẽ không bao giờ để tiếng đàn của ông bị lãng quên trong cát bụi.

Anh sẽ mang nó đi qua những đô thị phồn hoa, mang nó đến với những tâm hồn xa lạ ở những phương trời hoàn toàn mới mẻ.

Quyết tâm sắt đá ấy như ngọn lửa thiêng rực cháy xuyên qua mọi giông bão cuộc đời, nâng cánh ước mơ anh bay cao vạn dặm dài sâu.