Chương 6: Cuộc Kiểm Kho Dưới Mắt Lục Yên
Sân cân của biên doanh sáng đèn suốt đêm. Lục Yên không cho hàng đi thẳng vào kho, cũng không cho người của Tô gia tự đọc số rồi ký. Mỗi xe dừng ở ba điểm: kiểm dây niêm, cân mẫu, rồi đếm bao. Một quân lại đọc số, một người của đội xe đọc lại, Quế Nương ghi vào bản riêng. Hai bản không khớp thì dừng ngay tại chỗ.
Mạn Ninh đứng cạnh xe thứ hai, mắt cay vì bụi và thiếu ngủ. Nàng đã muốn chứng minh hệ thống của mình có thể chịu được kiểm tra, nhưng khi con số đầu tiên lệch ba bao so với sổ xuất phát, bụng nàng vẫn thắt lại.
“Xe này có chuyển tải sau phục kích không?” Lục Yên hỏi.
Hà tẩu đáp thay. “Có. Ba bao từ xe bốn chuyển sang rồi lại dỡ một bao ở xóm khai đá vì trục nóng.”
Quế Nương lật sổ đường. “Có ghi. Nhưng bản ghi lúc chuyển hàng chỉ có chữ ký của trưởng xe, thiếu người chứng kiến.”
Lục Yên nhìn Mạn Ninh. “Nếu đây là quân lương của ta, ta không chấp nhận.”
“Ta cũng không.” nàng nói. “Ghi lỗi quy trình. Không sửa sổ cũ cho đẹp.”
Hắn hơi nhướng mày. Có lẽ hắn chờ nàng tranh cãi để giữ danh tiếng. Nhưng Mạn Ninh biết việc đầu tiên phải làm sau một thất bại là giữ nguyên dấu vết của thất bại. Nếu họ lén bổ sung chữ ký, từ đó về sau mọi giấy khác cũng mất giá trị.
Đến xe thứ bảy, Quế Nương đưa đoạn dây niêm đã cắt ra. “Trước khi rời thành, xe này dùng dây nhóm hai, đầu đỏ. Khi lấy lại sau phục kích, dây trên một cụm bao lại có đầu vàng của nhóm một.”
Lục Yên cầm dây nhưng không tỏ vẻ phát hiện trọng đại. “Dây có thể đổi lúc chuyển tải.”
“Đúng.” Mạn Ninh nói. “Ta chỉ coi đây là điểm cần truy.”
“Ai phát dây?”
“Quế Nương. Mỗi cuộn ghi tên người nhận.”
“Ai giữ phần dư?”
Câu hỏi khiến Quế Nương khựng lại. Nàng mở sổ, rồi mặt chậm rãi đổi sắc. “Phần dư của nhóm một giao cho Trương Nguyên giữ trên xe sửa chung.”
Trương Nguyên là một trong bốn phu xe cũ được giữ lại vì có kinh nghiệm. Hắn không có mặt trong sân cân. Sau phục kích, hắn đã xin ở lại xóm khai đá để phụ người bị thương, một lý do hoàn toàn hợp lý.
Mạn Ninh không nói hắn là nội gián. “Ghi tên. Khi trở về phải hỏi thời điểm dây dư được dùng ở đâu.”
Lục Yên trả đoạn dây lại. “Cô có vẻ thích ghi.”
“Ta vừa mất năm xe vì có những thứ không được ghi.”
Hắn im lặng một nhịp rồi quay sang quân lại. “Tiếp tục.”
Đến gần sáng, kết quả rõ ràng. Số hàng thực giao thấp hơn cam kết ban đầu khoảng hai thành. Một phần nằm ở xóm khai đá, một phần cháy hoặc mất trong khe. Chất lượng phần đến nơi nhìn chung đạt, nhưng có ba bao ẩm và hai bao lẫn hạt lép vượt mức.
Lục Yên ký biên nhận đúng số thực, không hơn một bao. Sau đó hắn đóng sổ. “Đoàn Tô gia tạm thời không được đưa hàng vào kho chính cho đến khi giao bù và làm rõ việc lộ tuyến. Hàng hôm nay để kho ngoài, quân ta quản.”
Tô gia mất thêm tiền vì kho ngoài tính phí và hàng phải sang tay lần nữa. Mạn Ninh nghe mà không phản đối. “Hạn giao bù?”
“Bảy ngày.”
Quế Nương hít vào. Để gom lại số thiếu, sửa xe, đưa người bị thương về và chạy thêm một chuyến trong bảy ngày gần như quá sức.
Mạn Ninh hỏi: “Nếu ta giao đủ trong bảy ngày và để người của ngài kiểm từ điểm xuất phát, lệnh tạm đình được gỡ?”
“Nếu không phát hiện gian lận khác.”
“Được.”
Lục Yên nhìn nàng. “Cô không hỏi ta có thể nới hai ngày sao?”
“Có thể nới không?”
“Không.”
“Vậy hỏi để làm gì?”
Khóe miệng hắn động rất nhẹ, không hẳn là cười. “Ít nhất cô cũng thực tế.”
Họ không trở về thành ngay. Mạn Ninh yêu cầu được xem sổ nhận hàng của biên doanh trong ba tháng với các chuyến mang tên Tô gia. Lục Yên từ chối cho nàng cầm sổ gốc nhưng đồng ý để một quân lại đọc số dưới sự chứng kiến của cả hai bên. Đây là lần đầu nàng thấy vì sao hắn khắt khe.
Ba tháng trước, có một chuyến sổ Tô gia ghi tám mươi bao, trạm giữa ghi bảy mươi hai, biên doanh nhận sáu mươi tám. Bốn bao “bốc hơi” giữa trạm và đích. Chuyến sau cũng có chênh. Lục Yên đã gửi hai thư hỏi nhưng câu trả lời từ phủ Tô chỉ nói hao hụt đường xa trong mức cho phép.
Mạn Ninh thấy chữ ký cuối thư là dấu của cha mình, còn phần văn bản do Phùng Kính viết.
“Ngài từng báo rồi?” nàng hỏi.
“Hai lần.”
“Cha ta có lẽ chỉ được xem phần tóm tắt.”
“Đó là việc nhà cô. Đối với ta, thư có dấu Tô gia nghĩa là Tô gia đã trả lời.”
Mạn Ninh không thể cãi. Một hệ thống không được cứu khỏi trách nhiệm chỉ vì người đứng đầu nói mình không biết.
Buổi trưa, Lục Yên đưa nàng lên kho ngoài nơi hàng vừa nhập. Hắn dùng que thăm một bao, lấy hạt giữa lõi rồi bẻ xem độ khô. “Ba năm trước,” hắn nói, “ta phụ trách một cánh quân ở phía bắc. Sổ nói lương đủ mười ngày. Đến lúc đóng doanh, gạo thật chỉ đủ sáu. Phần còn lại là số trên giấy.”
Mạn Ninh không hỏi hắn đã mất bao nhiêu người. Cách hắn siết tay quanh que tre đã nói đủ.
“Vì vậy ngài ghét thương nhân?”
“Ta ghét bất kỳ ai muốn ta ký vào con số ta chưa thấy.”
“Vậy chúng ta có điểm chung.”
Lục Yên nhìn nàng. “Chưa. Cô vẫn đang cố cứu danh tiếng Tô gia.”
Câu đó đâm trúng chỗ đau. Mạn Ninh quay sang các bao hàng của mình. “Ta đang cố cứu một hợp đồng.”
“Cô vừa nói ‘của mình’ với đội xe, ‘của Tô gia’ với lỗi kho và ‘của họ’ với người bị thương. Nếu không rõ cái nào là trách nhiệm của cô, cô sẽ tiếp tục tự ôm mọi thứ rồi ra quyết định quá sức.”
Mạn Ninh tức đến mức muốn phản bác, nhưng nàng nhớ khoảnh khắc mình ngồi sau bánh xe trong khe, tay run không buộc nổi băng. Nàng không trả lời ngay.
“Ngài nói như thể rất hiểu ta.”
“Ta chỉ hiểu người chỉ huy khi chuyến đầu thất bại.”
Họ đứng im giữa mùi thóc và bụi. Cuối cùng, Mạn Ninh hỏi: “Nếu ngài là ta, bảy ngày tới làm gì?”
“Ta sẽ không hỏi tướng giữ kho cách cứu việc làm ăn của một nhà buôn.”
Nàng bật cười, mệt đến mức tiếng cười nghe khô. “Ít ra ngài nhất quán.”
Chiều hôm đó, nàng tổ chức cuộc họp ngay tại sân ngoài. Không ai bị ép ở lại. Nàng công bố con số mất, số tiền phạt dự kiến, tình trạng hai người bị thương và việc biên doanh tạm đình quyền vào kho. Không che thất bại.
Một vài người im lặng rất lâu. Hai phu xe xin nghỉ sau khi về thành. Mạn Ninh đồng ý trả đủ công chuyến và thêm tiền nguy hiểm như đã hứa. Không ai bị gọi phản bội chỉ vì sợ.
Hà tẩu, cánh tay còn treo băng, đập tay xuống bàn. “Ta nghỉ kéo xe một chuyến nhưng vẫn huấn luyện.”
Quế Nương nói: “Em ở lại. Nhưng lần sau chuyển tải phải có hai người ký. Không có ngoại lệ, kể cả cô nương ra lệnh gấp.”
Mạn Ninh gật đầu. “Đúng.”
Trên đường về, họ chia thành đoàn nhẹ. Mạn Ninh cho một người mang thư đi trước tới Tô phủ yêu cầu niêm kho cũ, giữ Phùng Kính trong phủ nhưng không bắt giữ, và sao chép sổ giao nhận trước khi bất kỳ ai được sửa. Nàng gửi thư thứ hai cho xóm khai đá nhờ giữ nguyên năm xe hỏng cùng dây, bao rách và dấu vết còn lại cho đến khi người của biên doanh có thể tới xem.
Ngày thứ hai sau khi về, Lục Yên cử một quân lại và một người kiểm kho đến Tô phủ theo đúng thỏa thuận. Họ cân hàng bù từ lúc xuất phát. Tô lão gia khó chịu khi người ngoài bước vào kho, nhưng lần này ông không ngăn.
Mạn Ninh dùng ba nguồn gom lương: mua từ hai làng nhỏ có dư vụ, đổi một phần hàng khô lấy gạo ở một nhà buôn không thuộc thương hội, và thu hồi số hàng tạm gửi ở xóm khai đá sau khi kiểm lại. Giá cao hơn, lợi nhuận gần như mất sạch. Nàng chấp nhận. Mục tiêu chuyến này là giữ chữ tín, không phải kiếm lời.
Trong lúc đó, họ rà người có thể tiếp cận lộ trình. Danh sách không ngắn như Mạn Ninh muốn: trưởng xe, người sửa xe, người phát cỏ, người giữ cổng, cả vài gia nhân từng nhìn bản đồ. Trương Nguyên chỉ là một tên trong số đó.
Nàng không cho bắt hắn khi hắn trở về cùng người bị thương. Thay vào đó, Quế Nương hỏi riêng việc dây dư. Trương Nguyên nói đã dùng một đoạn để buộc lại bao bị rách ở xe thứ năm trước khi vào khe. Nhưng người lái xe thứ năm phủ nhận. Hai lời không khớp.
“Ta có thể trói hắn lại hỏi,” Hà tẩu nói.
“Rồi hắn nói gì ta muốn nghe thì sao?” Mạn Ninh lắc đầu. “Ta cần biết đường tin rò từ đâu, không cần một lời thú tội đẹp.”
Ngày thứ sáu, đoàn giao bù xuất phát. Ít xe hơn nhưng mỗi quy trình rõ hơn. Người của Lục Yên ký từ kho, Quế Nương giữ bản thứ hai, mỗi lần chuyển tải đều có hai người chứng kiến. Họ đi đường phía nam dài hơn, tránh khe Đá Vôi dù phải trả thêm cỏ.
Ngày thứ bảy, hàng đến đủ.
Lục Yên kiểm xong, tháo lệnh tạm đình. Hắn không khen. Hắn chỉ đặt biên nhận lên bàn và nói: “Lần này số xuất, số trạm, số nhận khớp.”
Đối với Mạn Ninh, câu ấy có giá trị hơn mọi lời tán dương.
Trước khi nàng rời doanh, Lục Yên trả lại đoạn dây xanh có vệt vàng. “Ta cho người xem năm xe ở khe. Có một bao trên xe bảy mang nút thắt giống cách buộc ở kho Tô gia cũ, không phải cách đội mới của cô dùng.”
“Phùng Kính?”
“Có thể. Cũng có thể người học từ hắn. Đừng biến một nút dây thành bản án.”
Mạn Ninh nhận đoạn dây, cẩn thận gói vào giấy. “Ta biết.”
Lục Yên nhìn nàng gõ ba nhịp lên vành xe trước lúc đi. “Cô luôn làm vậy?”
“Để nhớ rằng thứ tưởng chắc nhất cũng cần kiểm.”
Lần này hắn thật sự cười, rất ngắn. “Vậy cứ giữ thói quen đó.”