Chương 2: Căn phòng thuê nhỏ
Văn phòng đầu tiên của Sơ Quang nằm trên tầng ba của một tòa nhà cũ.
Cửa kính bị kẹt, điều hòa kêu lớn và bàn họp là hai chiếc bàn gỗ ghép lại. Từ cửa sổ nhìn xuống chỉ thấy biển quảng cáo của tiệm sửa điện thoại và mái tôn nóng lên dưới nắng.
Ba nhân viên đầu tiên không ai giống đội ngũ startup hào nhoáng trên tạp chí.
Lâm Kha mang theo hai thùng linh kiện cũ.
Trần Vy tới với một cuốn sổ chi tiêu dày và câu đầu tiên:
“Tiền mặt đủ mấy tuần?”
Hứa Bình vừa đặt laptop xuống đã hỏi mật khẩu wifi.
Sở Sở viết lên bảng:
6 tuần.
“Đó là thời gian trước khi chúng ta không đủ tiền trả lương nếu không có doanh thu.”
Lâm Kha hỏi:
“Gọi vốn?”
“Chưa.”
“Tại sao?”
“Chúng ta chưa chứng minh được khách hàng sẵn sàng trả tiền. Gọi vốn lúc này dễ biến thành việc bán câu chuyện con gái Đường gia bỏ nhà.”
Trần Vy gật đầu.
“Vậy khách hàng đầu tiên?”
Sở Sở mở một email.
Chuỗi siêu thị Minh Phúc từng gửi đề nghị cho Đường thị: họ muốn giảm chi phí điện nhưng ngân sách quá nhỏ để một tập đoàn lớn quan tâm.
Đường thị đã từ chối bằng văn bản.
Đó là điều quan trọng.
Sơ Quang không lấy một hợp đồng đang tồn tại của người khác.
Cô gọi cho Minh Phúc bằng danh nghĩa công ty mới.
Người phụ trách cơ sở vật chất ban đầu không hứng thú.
“Bên chị có dự án nào rồi?”
“Chưa có dự án thương mại.”
“Vậy sao tôi giao cửa hàng cho chị thử?”
“Không cần giao cả hệ thống. Cho chúng tôi ba điểm bán. Chúng tôi lắp đo thử, chỉ thu phí triển khai nếu tiết kiệm vượt mức cam kết.”
“Nếu không đạt?”
“Chúng tôi chịu chi phí thiết bị thử.”
Đó là một lựa chọn nhiều rủi ro.
Nhưng nhỏ hơn việc ngồi sáu tuần không có khách.
Minh Phúc đồng ý cho ba cửa hàng thử nghiệm.
Ngày đầu khảo sát, Lâm Kha tưởng hệ thống lạnh là thủ phạm chính.
Hứa Bình lại cho rằng lịch vận hành đèn sai.
Sở Sở không chọn theo cảm giác.
Họ lắp bộ đo ở từng cụm thiết bị và ghi lịch đóng mở thực tế.
Dữ liệu sau một tuần cho thấy vấn đề nằm ở nhiều thứ nhỏ hơn:
Hệ thống lạnh chạy quá sớm trước giờ mở cửa.
Biển quảng cáo vẫn bật sau khi cửa hàng đóng.
Một số kho phụ không có cảm biến nhiệt riêng nên nhân viên chỉnh lạnh toàn khu chỉ để bảo vệ một nhóm hàng.
Không có một “phát minh thiên tài” nào.
Chỉ là hàng chục phần trăm nhỏ cộng lại.
Hứa Bình xây bảng điều khiển đơn giản.
Lâm Kha sửa cách lấy dữ liệu từ thiết bị cũ thay vì yêu cầu khách hàng thay toàn bộ.
Trần Vy theo dõi từng chi phí phát sinh.
Sở Sở gặp quản lý cửa hàng để sửa lịch vận hành.
Tuần thứ hai, một quản lý tự ý tắt cảm biến vì thấy “phiền”.
Lâm Kha bực.
“Không dùng đúng thì làm sao có số?”
Sở Sở hỏi quản lý:
“Tại sao anh tắt?”
“Mỗi lần nhân viên mở cửa kho nó gửi cảnh báo. Điện thoại kêu cả ngày.”
Hứa Bình nhìn bảng cài đặt rồi im.
Chính họ đặt ngưỡng cảnh báo quá nhạy.
Không phải người dùng kém.
Sản phẩm chưa phù hợp.
Sơ Quang sửa lại giao diện.
Ba tuần sau, hóa đơn điện ở các cửa hàng thử nghiệm giảm đủ để Minh Phúc đồng ý mở rộng lên mười hai điểm.
Doanh thu đầu tiên không lớn.
Nhưng là tiền thật.
Tối hôm ký hợp đồng, cả bốn người ăn mì hộp ngay trong văn phòng.
Lâm Kha giơ lon nước ngọt.
“Chúc mừng công ty còn hoạt động.”
Trần Vy sửa:
“Còn hoạt động tháng này.”
Sở Sở cười.
Điện thoại cô sáng lên với hàng chục tin nhắn từ Đường gia.
Phần lớn yêu cầu về nhà xin lỗi.
Một tin của anh cả Đường Cảnh Thâm chỉ có một câu:
Em đang lấy dự án của nhà sao?
Sở Sở chụp email Đường thị từng chính thức từ chối Minh Phúc và hợp đồng đấu thầu mở mà Sơ Quang tham gia sau đó.
Cô trả lời:
Không. Em làm phần việc mọi người cho rằng không đáng làm.
Cảnh Thâm không phản hồi.
Sáng hôm sau, một bài đăng ẩn danh lan trong giới kinh doanh:
Con gái thật Đường gia lấy quan hệ gia đình mở công ty riêng, dùng dữ liệu cũ để giành khách.
Trần Vy đưa điện thoại cho cô.
“Nếu im nữa thì người ta tưởng thật.”
Sở Sở không phản bác bằng một bài kể khổ.
Cô gọi luật sư Đường thị, đề nghị xác nhận bằng email việc USB đã được bàn giao phần dữ liệu công ty và Sơ Quang không giữ dữ liệu khách hàng cũ.
Luật sư, vì muốn bảo vệ Đường thị khỏi tranh chấp sở hữu trí tuệ, xác nhận.
Sở Sở đăng đúng ba thứ:
Thư xác nhận dữ liệu đã bàn giao.
Ngày Minh Phúc công khai tìm nhà cung cấp.
Và kết quả thử nghiệm có chữ ký khách hàng.
Không nhắc gia đình.
Không nhắc Nhã Ý.
Buổi chiều, bài đăng “startup giận dỗi” bớt lan.
Nhưng vấn đề mới tới nhanh hơn.
Một nhà cung cấp cảm biến gọi Trần Vy.
“Xin lỗi, sáu tháng tới chúng tôi không nhận đơn của Sơ Quang.”
“Tại sao?”
“Năng lực sản xuất đã được đặt hết.”
“Ai đặt?”
Người kia im.
Trần Vy tìm nguồn thứ hai.
Câu trả lời tương tự.
Đến nguồn thứ ba, một người quen nói thật:
“Đường thị đang gom công suất của mấy nhà máy này cho dự án mới.”
Không ai ghi “chặn Sơ Quang”.
Họ chỉ ký hợp đồng lớn đủ làm thị trường nhỏ hết chỗ.
Lâm Kha đặt bút xuống.
“Nếu vậy mình khó giao hàng đúng kế hoạch.”
Sở Sở nhìn bảng vật tư.
“Vẫn còn cách.”
“Không có cảm biến lấy gì lắp?”
“Thiết kế lại để dùng linh kiện thay thế.”
“Tốn thời gian.”
“Còn bốn tuần tiền mặt.”
“Chị nói như dễ.”
“Không dễ.”
Sở Sở đứng dậy.
“Nhưng nếu mô hình chỉ hoạt động khi một nhà cung cấp luôn sẵn công suất, sớm muộn cũng gặp vấn đề.”
Họ chia thiết kế thành mô-đun để có thể dùng nhiều loại linh kiện hơn.
Chi phí cao hơn.
Tốc độ chậm hơn.
Nhưng Sơ Quang bớt phụ thuộc vào một nguồn.
Đúng lúc đó, luật sư mang tới một phong bì từ di sản ông nội.
Trong di chúc phụ, Sở Sở được quyền sử dụng thương hiệu thử nghiệm “Sơ Quang” và toàn bộ sáng kiến cá nhân của ông liên quan dự án cũ.
Không phải cổ phần.
Không phải tài sản khổng lồ.
Nhưng đủ khẳng định tên công ty của cô không phải thứ lấy từ Đường thị.
Cùng ngày, Minh Phúc ký mở rộng thêm ba mươi điểm bán nếu Sơ Quang đáp ứng được thiết bị.
Sở Sở nhìn đơn hàng.
Công ty vừa có cơ hội lớn hơn.
Và cũng vừa gặp giới hạn nguồn cung rõ hơn.
Trần Vy hỏi:
“Giờ làm sao?”
Sở Sở kéo bảng kế hoạch lại.
“Không thanh minh thêm.”
“Vậy làm gì?”
“Giao hàng.”
Văn phòng hai mươi mét vuông bắt đầu chạy suốt đêm.
Không ai trong bốn người biết Sơ Quang có vượt qua tháng thứ hai hay không.
Nhưng lần đầu, thất bại nếu đến sẽ là hệ quả của những quyết định họ tự đưa ra.
Không phải vì một gia đình đóng cửa trước mặt.