Chương 2: Không Ai Tin
Ba ngày sau lễ trao giải, Hà gửi hồ sơ đến bốn người từng là bạn trong ngành. Cô không viết dài. Chỉ một câu: Campaign này do mình tạo ra. Mình có bằng chứng. Mình cần một lời khuyên.
Người đầu tiên gọi lại là chị Mai, cựu account manager BlueStar. Giọng chị thấp hơn thường ngày: "Hà, chị tin em, nhưng tin là một chuyện. Đứng ra làm chứng là chuyện khác."
"Chị có mặt trong buổi brainstorm đầu tiên."
"Chị có mặt, nhưng chị không muốn bị kiện vi phạm NDA. Phong có quan hệ với ba khách hàng lớn. Chị còn phải làm nghề."
Cuộc gọi thứ hai ngắn hơn. Một anh đạo diễn TVC bảo cô nên bỏ qua vì "ngành này ai chẳng bị lấy ý tưởng vài lần". Cuộc gọi thứ ba còn đau hơn: một người bạn đại học nhắn rằng nếu Hà làm lớn chuyện, người ta sẽ nghĩ cô cay cú vì bị sa thải.
Tối đó, Hà đến quán cà phê quen ở đường Pasteur gặp luật sư do Minh giới thiệu. Cô đặt trước mặt anh ta một tập tài liệu dày. Luật sư đọc qua, không phủ nhận bằng chứng, nhưng lắc đầu.
"Về đạo đức nghề nghiệp, cô có lý. Về pháp lý, hợp đồng lao động của cô ghi rõ sản phẩm tạo ra trong thời gian làm việc thuộc về công ty. Cô có thể chứng minh mình nghĩ ra, nhưng khó đòi quyền sở hữu nếu công ty đứng tên khách hàng."
"Vậy tôi không có gì sao?"
"Cô có danh dự nghề nghiệp. Nhưng danh dự nghề nghiệp không tự thắng ở tòa nếu hợp đồng bất lợi."
Hà cười rất khẽ. Danh dự nghề nghiệp. Cụm từ ấy nghe đẹp như một câu tagline bỏ đi. Nó không trả tiền nhà, không lấy lại tên cô trên sân khấu, cũng không ngăn Phong tiếp tục gọi chiến dịch ấy là của mình.
Hôm sau, tin đồn bắt đầu chạy trong các nhóm kín marketing. Con bé Hà bị đuổi vì ăn cắp data khách hàng. Không chịu làm team player. Creative trẻ giờ tưởng nghĩ ra một câu insight là sở hữu cả campaign.
Minh, bạn cũ làm account freelance, chụp màn hình gửi cho cô. "Phong đang đánh phủ đầu. Nếu cậu im, người ta nghĩ cậu sai. Nếu cậu nói, người ta bảo cậu cay cú."
Hà đọc từng dòng bình luận. Có người từng khen cô ở buổi quay Phú Quốc nay thả icon cười dưới bài mỉa mai. Có người chưa từng gặp cô nhưng viết như đã chứng kiến cô ăn cắp file.
Đêm đó, Hà về thăm mẹ ở căn nhà nhỏ quận 8. Bà Hồng vẫn ngồi bên máy may, vá lại đường chỉ áo khách. Hà định kể hết, nhưng nhìn lưng mẹ còng dưới bóng đèn trắng, cô chỉ hỏi: "Mẹ may áo cả đời, có bao giờ người ta ghi tên mẹ lên cái áo không?"
Mẹ cô cười: "Thợ may mà con. Người ta mặc đẹp là được."
Hà im lặng rất lâu. Chính câu trả lời ấy làm cô đau hơn mọi tin đồn. Cô nhận ra nếu mình bỏ qua, cô sẽ sống tiếp như một đôi tay vô danh, giống mẹ đã từng. Và cô không muốn thế hệ sau trong ngành sáng tạo tiếp tục bị dạy rằng im lặng là chuyên nghiệp.
Sáng hôm sau, Hà mở tài khoản công ty. Tên đăng ký: Công ty TNHH Sáng tạo Thanh Hà. Vốn điều lệ ban đầu nhỏ đến mức nhân viên ngân hàng phải hỏi lại. Hà chỉ ký tên, nét bút rất chậm.
Cô không thể thắng Phong bằng một bài bóc phốt. Cô phải thắng bằng thứ Phong không thể giả mạo: năng lực tạo ra chiến dịch tiếp theo, dưới tên của chính cô.
Buổi chiều cùng ngày, Hà đến trước tòa nhà BlueStar để lấy đồ cá nhân còn sót lại. Thẻ nhân viên của cô đã bị khóa. Bảo vệ gọi lên lễ tân, rồi nhìn cô bằng ánh mắt ái ngại. Một thùng carton được mang xuống: cốc uống nước, vài cuốn sách marketing, chiếc áo khoác mỏng và một tấm ảnh team chụp ở Phú Quốc. Trong ảnh, Hà đứng mép ngoài, còn Phong đứng giữa, tay đặt lên vai khách hàng như thể mọi thứ đã thuộc về anh ta từ đầu.
Cô ôm thùng đồ bước ra khỏi sảnh đúng lúc hai nhân viên cũ đi ngang. Họ nhìn thấy cô, rồi lập tức nhìn sang chỗ khác. Không ai ác ý ra mặt, nhưng chính sự né tránh ấy khiến Hà thấy lạnh. Trong ngành sáng tạo, người ta nói rất nhiều về can đảm, phá vỡ giới hạn, dám khác biệt. Vậy mà khi cần nói một câu "tôi có thấy cô ấy làm", ai cũng bận giữ ghế của mình.
Hà thử đăng một bài rất ngắn trên trang cá nhân: Có những ý tưởng không tự nhiên thuộc về người cầm micro nhận giải. Cô không nhắc tên Phong, không nhắc BlueStar. Vậy mà dưới bài viết, vài tài khoản lạ lập tức vào mỉa mai. Một người viết: Làm thuê mà tưởng mình là chủ thương hiệu. Người khác hỏi: Có bằng chứng thì kiện đi, đừng khóc online.
Cô xóa app Facebook khỏi điện thoại trong ba tiếng, rồi lại cài lại vì cần theo dõi phản ứng. Chính vòng lặp đó làm cô kiệt sức: muốn im để giữ bình tĩnh, nhưng càng im càng bị người khác kể thay câu chuyện của mình. Minh thấy cô nhìn màn hình đến đỏ mắt, liền kéo laptop về phía mình. "Từ giờ mọi bằng chứng đưa vào file, mọi cảm xúc đưa vào brief. Cậu không thắng được đám đông bằng cách đọc từng comment đâu."
Câu nói của Minh giúp Hà dừng lại. Cô nhận ra mình không chỉ cần chứng minh Phong sai. Cô cần xây một nơi mà những người trẻ sau này không phải ôm điện thoại đọc từng lời nhục mạ để tự hỏi liệu công sức của mình có thật hay không. Ý nghĩ đó biến cơn giận cá nhân thành một mục tiêu lớn hơn, và chính mục tiêu ấy khiến cô đủ sức ký giấy thành lập công ty vào sáng hôm sau.