Chương 6: Người chồng yêu một ký ức
Bà Nhã Phương đọc lá thư đầu tiên ngay giữa phòng khách. Không ai ngăn, mà cũng chẳng ai đủ tự tin để ngăn. Chỉ riêng dòng đầu tiên đã đủ phá vỡ toàn bộ câu chuyện Trần gia kể suốt chín năm: “Gia Lâm, em không bỏ trốn. Em đang rời anh.”
Mẹ chồng tôi đọc chậm dần ở những dòng sau. Tôi thấy tay bà run lên. Bà ngẩng lên nhìn con trai, hỏi con đã nhận lá thư này sao. Gia Lâm đáp dạ. Khi nào? Trước ngày Lam đi. “Vậy sao con lại nói với cả nhà là con bé cần thời gian?” Gia Lâm không trả lời.
Tố Lam đứng tựa cạnh bàn, hai tay khoanh trước ngực. Cô không hả hê, chỉ mệt mỏi. Bà Nhã Phương đọc tiếp lá thứ hai, lá thư kèm chiếc nhẫn được gửi trả, rồi lá thứ ba ghi rõ địa chỉ ở Đà Lạt cùng lời đề nghị gia đình đừng liên lạc nữa. “Mẹ đã hỏi con hàng trăm lần,” bà nói, giọng vỡ ra. “Lần nào con cũng nói không biết Lam ở đâu.”
Gia Lâm nhìn xuống sàn, nói anh không biết cô ở đâu sau khi cô chuyển chỗ ở lần đầu. Bà hỏi nhưng con biết nó chủ động rời đi. Anh lại đáp dạ. Bà Nhã Phương giơ tay tát anh một cái. Tôi không thấy hả dạ, Tố Lam cũng không. Gia Lâm đứng yên chịu trận.
“Tại sao?” mẹ anh hỏi. Anh nói con không biết phải nói thế nào. Tố Lam bật cười khẽ: “Anh biết.” Gia Lâm nhìn cô, rồi nói anh không muốn mẹ biết cô rời đi vì những chuyện trong nhà. “Không,” Tố Lam lắc đầu. “Anh không muốn nói rằng tôi rời bỏ anh.” Hai câu nghe rất giống nhau, nhưng câu thứ hai xấu xí hơn nhiều. Gia Lâm không phản bác.
Tôi hỏi anh: “Anh để cả nhà nghĩ cô ấy có vấn đề tâm lý?” Anh nói anh chưa bao giờ nói vậy. “Anh cũng chưa bao giờ đính chính.” Anh gọi tên tôi, định giải thích. “Đừng sửa lại ý nghĩa nữa,” tôi nói. Anh im lặng.
Tố Lam ngước nhìn bức chân dung trên tường, nói cô chỉ muốn lấy thùng bản vẽ. Bà Nhã Phương quay sang cô: “Lam, cô xin lỗi. Cô không hề biết—” Tố Lam ngắt lời, giọng vẫn nhẹ: “Cô biết nhiều hơn cô nghĩ. Cô không biết về mấy lá thư. Nhưng cô biết con không vui. Con đã nói muốn đi làm lại. Con đã nói muốn ra ở riêng. Con đã nói không muốn cưới đúng lịch. Con đã nói không thích bị chọn đồ cho. Con đã nói rất nhiều.” Bà Nhã Phương tái mặt. Tố Lam không nói thêm, chỉ hỏi thùng bản vẽ để ở đâu.
Dì Liên dẫn cô lên kho áp mái. Tôi định đi theo, nhưng Tố Lam quay lại bảo tôi ở lại. Tôi hỏi chị chắc chứ. “Chuyện còn lại là của cô.” Rồi cô bước lên cầu thang.
Phòng khách chỉ còn tôi, Gia Lâm và mẹ anh. Bà Nhã Phương nhìn tôi, nói khẽ rằng bà chưa bao giờ muốn biến tôi thành Lam. Tôi lấy chiếc váy trắng ngà trong túi ra, đặt lên ghế. “Mẹ sửa váy của cô ấy cho con.” Bà im lặng. “Mẹ tặng con loại nước hoa cô ấy từng dùng.” Bà bảo bà chỉ thấy hợp. “Mẹ đưa con tới đúng tiệm tóc cũ, dặn cắt đúng kiểu cũ.” Bà nói tóc dài là kiểu rất bình thường. “Mẹ treo ảnh cô ấy ngoài hành lang.” Bà nói vì Lam từng là người nhà. “Mẹ đã so con với cô ấy bao nhiêu lần rồi?” Bà không nhớ. Tôi cũng không nhớ. Quá nhiều lần.
Gia Lâm bảo mẹ lên nghỉ đi. Bà đứng dậy, có vẻ muốn ở lại, nhưng cuối cùng vẫn bước lên lầu. Khi tiếng bước chân trên cầu thang tắt hẳn, tôi nhìn anh, nói tôi muốn anh trả lời một câu. “Lần đầu gặp em, anh chú ý đến em vì em giống Tố Lam?” Gia Lâm không trả lời ngay. Tôi nói thêm: “Chỉ có có hoặc không.”
“Có.”
Một chữ. Tôi tưởng mình đã chuẩn bị tinh thần, vậy mà vẫn đau. Tôi hỏi bao nhiêu. Anh lại nói anh không biết. “Đừng dùng câu đó nữa.” Gia Lâm ngồi xuống ghế, chậm rãi nói lúc đầu anh thấy tôi có ánh mắt giống cô ấy. Tôi nhắc lúc đó tóc tôi ngắn, tôi mặc đồ khác hẳn. Anh thừa nhận cả hai. “Vậy anh thấy cái gì?” “Một cách nhìn.” Anh xoa hai bàn tay vào nhau. “Anh không bước tới vì nghĩ em là Lam. Anh chỉ… bị giữ lại một chút.” Tôi hỏi rồi sau đó anh yêu em. “Đúng.”
Tôi tin anh. Đó mới là phần khó nhất. Nếu Gia Lâm chưa từng yêu tôi, tôi có thể giận rồi bỏ đi. Nhưng anh yêu tôi, và cùng lúc đó, anh đã chấp nhận từng thay đổi kéo tôi lại gần một người khác.
Tôi hỏi lần lượt. Nước hoa? Anh biết Lam từng dùng, vẫn tặng tôi vì thấy mùi hợp. Tóc? Anh thích tóc dài. “Sau khi từng thích mái tóc dài của cô ấy.” Anh nói có thể. Chiếc váy? Anh không biết mẹ sẽ tặng. “Nhưng anh thấy em mặc đồ giống cô ấy bao nhiêu lần mà vẫn không dừng lại.” Anh im lặng. Tôi hỏi vì sao bức chân dung vẫn còn treo. Mẹ không muốn cất, anh nói. “Còn anh có muốn không?” Gia Lâm nhìn lên phía cầu thang. “Anh không nghĩ nó quan trọng.” “Vì người bị treo bên cạnh nó không phải là anh.” Anh cúi đầu.
Tôi lấy ba lá thư, hỏi anh còn giữ bản gốc không. Có, trong két cá nhân, suốt chín năm. “Vậy là anh không quên chuyện cô ấy rời bỏ anh. Nhưng anh để câu chuyện biến thành ‘Tố Lam biến mất’.”
“Anh xấu hổ.”
Lần đầu tiên anh dùng đúng chữ. Không phải “phức tạp”, không phải “không biết giải thích thế nào”, mà là xấu hổ. Tôi hỏi anh xấu hổ vì cô ấy rời đi do anh không bảo vệ được cô ấy, hay vì một người hoàn hảo trong ký ức dễ chịu hơn một người đã viết ba lá thư nói anh khiến cô ấy ngạt thở. Gia Lâm nhìn tôi. “Cả hai.”
Cơn giận trong tôi dịu xuống. Không phải là tha thứ, chỉ vì cuối cùng anh đã thôi gọt giũa câu trả lời cho đẹp. Anh nói anh yêu em, Yên Chi. Tôi nói em biết. “Vậy thì…” “Câu đó không còn là câu trả lời đủ nữa.”
Anh đứng dậy, hỏi tôi muốn anh làm gì. Tôi nói tối nay thì không gì cả. Anh hỏi chúng ta có thể nói tiếp không. “Để sau.” Gia Lâm bật cười, một tiếng cười rất buồn. “Lam cũng từng nói anh lúc nào cũng đẩy mọi việc sang ‘sau’.” Tôi nhìn anh. “Vậy lần này anh hiểu chữ đó khó chịu thế nào rồi.”
Tố Lam bước xuống cầu thang với một thùng giấy lớn và hai ống đựng bản vẽ, dì Liên đỡ phụ một bên. Cô nhìn chúng tôi, hỏi xong chưa. Tôi nói chưa. Cô bảo vậy là tốt, rồi quay sang Gia Lâm: “Tôi không có gì cần anh trả lời cả.” Anh đứng yên, nói anh xin lỗi. “Tôi biết.” Anh vừa mở miệng gọi “em…” thì cô chặn lại, giọng rất bình tĩnh: “Đừng gọi em. Chúng ta không còn quan hệ đó nữa.” Gia Lâm gật đầu.
Tố Lam hỏi tôi định đi đâu. Tôi nói về studio, ngay tối nay. Gia Lâm quay sang tôi, bảo em không cần phải rời nhà. “Em cần.” Anh hỏi bao lâu. Tôi nói em chưa biết.
Tôi lên phòng, không dọn cả tủ, chỉ lấy những bộ quần áo tôi chắc chắn là tự mình mua. Một chiếc quần đen, hai áo thun, chiếc áo khoác da cũ, đôi bốt tôi từng thôi đi vì mẹ chồng chê “hơi nặng nề”. Tôi nhìn phần còn lại treo trong tủ và không biết món nào là của tôi. Đó chính là lý do tôi cần phải đi.
Khi tôi kéo vali xuống, bức chân dung Tố Lam vẫn treo ở hành lang, và Tố Lam thật đang đứng ngay bên dưới nó. Hai người phụ nữ ấy chẳng giống nhau chút nào. Cô ngước nhìn ảnh mình, nói cô ghét tấm này. Tôi hỏi em có nên bảo họ cất đi không. “Không phải việc của tôi nữa.” Cô nhìn tôi. “Cũng đừng cất chỉ vì cô muốn thắng tôi.” Tôi nói em không muốn thắng chị. “Tốt.”
Tố Lam ôm thùng bản vẽ bước ra cửa, tôi kéo vali theo sau. Gia Lâm không giữ ai lại. Có lẽ lần đầu tiên anh hiểu rằng giữ một người lại không phải lúc nào cũng là yêu.