Chương 12: Sau khi internet không còn tin vào khuôn mặt

Sáu tháng sau, tôi vẫn phải sửa giấy tờ chứng minh mình chưa chết.

Không phải tất cả hệ thống đều cập nhật cùng lúc.

Ngân hàng sửa trong ba ngày.

Bảo hiểm mất hai tuần.

Một ứng dụng giao đồ ăn giữ trạng thái tài khoản “tưởng niệm” gần một tháng và vẫn gửi mã giảm giá sinh nhật.

Tôi từng nghĩ chuyện đó buồn cười.

Sau đó lại thấy khá hợp lý.

Internet rất giỏi biến một người thành dữ liệu.

Nhưng cực kỳ vụng về khi phải thừa nhận dữ liệu đã sai.

Cuộc điều tra về Vanta, Eidolon và Aegis không kết thúc bằng một buổi livestream.

Không có cảnh hàng chục người bị còng tay ngay trước máy quay.

Không có một nút “công lý” xuất hiện sau phần credits.

Nó diễn ra chậm hơn nhiều.

Máy chủ bị niêm phong.

Hợp đồng bị rà lại.

Nhân viên được gọi lấy lời khai.

Khách hàng của ECHO nhận thông báo rằng dữ liệu persona của họ có thể đã được xử lý ngoài phạm vi đồng ý.

Những performer từng bán facial capture bắt đầu yêu cầu bản kê xem khuôn mặt, giọng nói và chuyển động của mình đã xuất hiện ở đâu.

Hai kỹ thuật viên Aegis thừa nhận họ rời studio vài phút đầu sau khi phát hiện khói vì sợ trách nhiệm, thay vì gọi cứu hộ ngay lập tức.

Diệp Hà thừa nhận việc cho phép giữ nguyên record nhận dạng sai để kéo dài thời gian xử lý khủng hoảng.

Kha Vũ giao toàn bộ thiết kế Project Mirror và cơ chế Instance 03 cho cơ quan điều tra.

Phần trách nhiệm của từng người thuộc về tòa án.

Tôi không livestream phiên xử.

Đó là quyết định khiến một phần khán giả tức giận.

“Chị xây cả kênh bằng điều tra công khai mà giờ lại không cho xem?”

Tôi hiểu.

Nhưng sau ECHO, tôi bắt đầu phân biệt rõ hơn giữa minh bạch và biến mọi thứ thành nội dung.

Yến Nhi đã bị biến thành dữ liệu đủ lâu rồi.

Gia đình cô cần một đám tang không có camera.

Lần này, quan tài mang đúng tên.

Trần Yến Nhi.

Tôi đến.

Không livestream.

Không chụp ảnh.

Mẹ Yến Nhi đưa tôi một túi giấy nhỏ sau lễ.

Bên trong là chiếc thẻ thư viện hết hạn và năm tờ giấy đã được trả lại sau khi hoàn tất giám định.

“Con bé hay làm mọi thứ phức tạp,” bà nói.

Tôi cười.

“Cháu cũng thấy vậy.”

Bà nhìn tôi khá lâu.

“Cái… chương trình đó.”

Tôi biết bà nói về 08.

“Nó có phải Nhi không?”

Tôi đã nghĩ về câu hỏi này hàng trăm lần.

Cuối cùng tôi trả lời:

“Không.”

Bà gật đầu.

Tôi nói thêm:

“Nhưng nó giữ được một việc Nhi muốn làm.”

Bà nhìn ảnh con gái.

“Vậy là đủ.”

Tôi không chắc có thật sự đủ không.

Nhưng đó là câu trả lời tôi cần.

Lan Chi quay lại làm việc với tôi.

Không phải producer.

Cô nói đã quá chán việc nhắc tôi ăn đúng giờ.

Chúng tôi lập một nhóm nhỏ chuyên kiểm tra quyền dữ liệu cho creator và performer trước khi họ ký hợp đồng synthetic likeness.

Cô đặt tên nhóm là Đọc Phụ Lục Đi.

Tôi phản đối.

Cô đăng ký tên trước khi hỏi.

Tôi đành chịu.

Quân trở thành người nổi tiếng ngoài ý muốn sau vụ ECHO.

Anh ghét điều đó.

Mỗi lần ai xin selfie, anh đều nói:

“Làm sao bạn biết tôi là Võ Quân?”

Người ta tưởng anh đùa.

Tôi biết anh không đùa hoàn toàn.

Tạ Hồng Phúc rời công việc tư vấn persona và chuyển sang một tổ chức pháp lý về quyền nhân dạng số.

Lần đầu gặp lại, anh nói:

“Tôi từng nghĩ nếu hợp đồng đủ rõ thì mọi thứ đều giải quyết được.”

“Giờ thì sao?”

“Giờ tôi nghĩ nếu một hợp đồng cho phép người khác tiếp tục làm ‘bạn’ sau khi bạn nói không, nó chưa đủ rõ ở chỗ quan trọng nhất.”

Tôi hỏi:

“Anh tính phí câu đó không?”

“Có.”

Ít nhất Phúc vẫn là Phúc.

Còn kênh của tôi?

Tôi khóa nó ba tháng.

Ba triệu người theo dõi biến thành bốn triệu sau vụ ECHO.

Đó là điều khiến tôi ghê nhất.

Cái chết giả, một người chết thật và chín phiên bản kỹ thuật số cuối cùng vẫn trở thành tăng trưởng.

Tháng đầu tiên, tôi không muốn quay lại.

Tôi sợ camera.

Không phải sợ người xem.

Tôi sợ nhìn màn hình preview và tự hỏi người trong đó có thật sự là mình không.

Có lần tôi đang thử ánh sáng, hình bị trễ nửa giây.

Tôi tắt máy ngay.

Đứng ngoài ban công gần một giờ.

Quân không nói tôi “đừng sợ”.

Anh chỉ thay capture card.

Đó là lý do tôi thích làm việc với anh.

Tháng thứ tư, tôi bắt đầu quay lại.

Nhưng kênh có quy tắc mới.

Mọi video điều tra đều có trang nguồn riêng.

File quan trọng được ký và lưu ở nhiều bên độc lập.

Nếu dùng hình tổng hợp, chúng tôi ghi rõ.

Nếu một nguồn không muốn xuất hiện, chúng tôi không tạo avatar giống họ đến mức người xem quên mất đó chỉ là đại diện.

Và một dòng luôn nằm đầu mô tả:

Đừng tin video chỉ vì bạn nhìn thấy nó. Hãy xem nguồn, chuỗi xác nhận và ai chịu trách nhiệm cho nội dung.

Nhiều người bảo dài.

Tôi giữ nguyên.

Đúng sáu tháng sau ngày tang lễ đầu tiên, tôi quyết định livestream trở lại.

08:16.

Tôi ngồi trước chiếc bàn cũ đã được sửa lại.

Không Edge Node.

Không hệ thống avatar.

Camera cắm thẳng vào máy ghi cục bộ.

Lan Chi đứng ngoài khung hình.

Quân kiểm tra luồng ký.

“Ổn,” anh nói.

Tôi nhìn đồng hồ.

08:16:57.

Ba giây.

Hai.

Một.

Tôi tự tay bấm nút.

BẮT ĐẦU PHÁT TRỰC TIẾP.

Lần này không có tài khoản nào giành trước.

Không có phông xám.

Không có một Minh An khác.

Chỉ có tôi.

“Xin chào.”

Con số người xem tăng rất nhanh.

Tôi nói:

“Sáu tháng trước, buổi livestream nổi tiếng nhất của kênh bắt đầu khi mọi người nghĩ tôi đã chết.”

“Hôm nay tôi muốn bắt đầu một series mới bằng một câu ít hấp dẫn hơn.”

Tôi giơ một hợp đồng dày gần bốn mươi trang.

“Chúng ta đọc điều khoản sử dụng khuôn mặt nhé.”

Phần bình luận tràn icon cười.

Lan Chi ngoài khung hình nói:

“Cuối cùng cũng biết nghe lời.”

Tôi không nhịn được cười.

Khoảng mười phút sau, một tài khoản mới tạo xuất hiện trong bình luận.

Tên:

YenNhi_08

Nó viết:

Bún bò vẫn là lựa chọn tốt.

Tôi dừng lại.

Lan Chi thấy.

Quân cũng thấy.

Anh lập tức đưa tay về bàn phím.

Tôi giữ tay anh lại.

“Để đó.”

“Có thể ai đó đang giả—”

“Tất nhiên là có thể.”

“Cô không muốn biết?”

Tôi nhìn dòng bình luận.

Bún bò là câu tôi đã nói công khai trong buổi proof of presence.

Bất kỳ ai cũng có thể biết.

Một troll.

Một người xem.

Lan Chi.

Quân.

Hoặc chỉ một cái tên được tạo để khiến tôi tự dựng tiếp câu chuyện trong đầu.

Sáu tháng trước, tôi sẽ bỏ livestream để truy dấu.

Bây giờ tôi chỉ nói:

“Chào bạn. Nhớ đọc điều khoản nhé.”

Rồi tiếp tục.

Bởi tôi đã học được một điều cuối cùng từ ECHO.

Không phải mọi bóng ma trên internet đều cần được đuổi theo.

Đôi khi cách giữ lại chính mình là biết lúc nào nên ngừng để một màn hình quyết định điều gì đáng tin, điều gì đáng sợ và điều gì xứng đáng lấy mất phần còn lại trong ngày.

Tôi nhìn thẳng vào camera.

Không cần nói mình còn sống.

Không cần chứng minh mình là bản gốc.

Tôi chỉ tiếp tục chịu trách nhiệm cho những lời đang nói.

Với tôi, như vậy là đủ.

— HẾT —