Chương 8: Một Thành Phố Không Được Phép Trả Thù
Tiếng chuông báo động từ khu nam chưa dứt thì sân huyện nha đã chật người. Từ Mặc đứng trước bản đồ phố, vừa nghe báo cháy vừa nhận tin một đám đông khác đang kéo về Thánh Hỏa điện. Diệp Chiêu không xin quyền chỉ huy. Nàng hỏi ai đang phụ trách từng việc. Huyện úy nhận cổng thành và tuần tra; nghiệp đoàn thuyền lo chuyển người bị thương bằng tuyến kênh; y quán chia điểm sơ cứu; các trưởng phố chịu trách nhiệm gọi tên hộ còn mắc trong khu cháy. Chỉ khi vai trò được viết ra, sự hỗn loạn mới bắt đầu có hình.
Đám cháy đầu tiên hóa ra nhỏ hơn lời đồn. Một mái kho bị bén lửa nhưng đội gánh nước dập được trước khi lan. Vấn đề thật nằm ở những người kéo tới sau đó. Một nhóm hô rằng chủ kho thuộc phe hào môn nên phải phá cửa chia gạo. Nhóm khác nói người của Thánh Hỏa điện phóng hỏa để tạo sấm. Không bên nào có chứng cứ, nhưng cả hai đều mang theo gậy và dao làm bếp. Huyện úy cho sai dịch dựng hàng ngang, không rút đao, còn trưởng phố mang bảng kiểm kê ra đọc lớn rằng kho chỉ chứa đậu khô và đã được niêm trong cuộc điều tra.
Diệp Chiêu yêu cầu mở một lối cho người dân đứng xem từ xa và cử hai đại diện dân phố vào kiểm kho cùng thư lại. Khi họ bước ra xác nhận không có gạo bị giấu, tiếng la giảm đi một phần. Nàng hiểu một mệnh lệnh “giải tán” đôi khi kém hiệu quả hơn cho đám đông một cách kiểm chứng. Tuy vậy, những kẻ muốn gây loạn không chịu dừng. Ba người ném đá vào sai dịch rồi chạy vào ngõ. Huyện úy cho bắt theo nhận dạng của nhân chứng, cấm truy đuổi ồ ạt vào nhà dân.
Ở hướng bắc, tình hình nguy hiểm hơn. Tin đoàn kiểm tra phát hiện thiết bị truyền âm đã biến thành lời đồn rằng mọi tín đồ đều là kẻ lừa đảo. Một đám thanh niên định phá tượng trước điện. Mạnh Văn, lão tín đồ từng tham gia đoàn kiểm tra, đứng ngay trên bậc đá và nói chính ông đã ký biên bản. Ông thừa nhận có sai phạm nhưng phản đối việc xúc phạm người tới cầu nguyện. Sự hiện diện của một tín đồ biết rõ chứng cứ làm nhiều người chùn lại hơn bất kỳ lời can ngăn từ Diệp Chiêu.
Từ Mặc ban lệnh giới nghiêm bốn canh giờ, ghi rõ thời điểm tự hết hiệu lực nếu không gia hạn bằng văn bản. Diệp Chiêu nhất quyết yêu cầu thêm dòng cho phép người đi tìm thầy thuốc, chữa cháy và vận chuyển lương có giấy của trưởng phố. Nàng từng thấy ở đời trước những lệnh giới nghiêm quá rộng khiến người bệnh chết trên đường và quân lính coi mọi người ngoài phố là tội phạm. Một biện pháp khẩn cấp chỉ đáng dùng khi chính nó cũng có giới hạn.
Nhóm hộ vận của Lâm Tố được thuê hỗ trợ chuyển lương tới ba điểm cứu tế, nhưng phải chia thành tổ có danh sách. Diệp Minh phụ trách một tổ ở bến Tây. Trước khi đi, cậu hỏi chị liệu có thể mang gậy. Diệp Chiêu đồng ý dùng gậy ngắn để tự vệ nhưng cấm họ truy bắt người. “Nếu thấy ai phạm tội, giữ khoảng cách, gọi tuần tra, nhớ mặt và giờ,” nàng dặn. “Các em đang chuyển lương, không phải trở thành nha dịch.”
Đến nửa đêm, một đoàn người khoảng trăm người xuất hiện trước nhà Hà Trọng Phúc. Có tiếng hô ông tích trữ và tài trợ cho nghi lễ thiêu người. Tin thứ hai dựa vào chuyện cửa hàng của Hà gia từng bán gỗ cho Thánh Hỏa điện, nhưng hóa đơn đã cho thấy đây là giao dịch thương mại bình thường. Hà Trọng Phúc cho đóng cổng, người nhà mang cung lên mái. Chỉ một mũi tên bắn xuống cũng có thể biến tranh chấp thành thảm sát.
Diệp Chiêu tới cùng huyện úy và hai trưởng phố. Nàng không đứng trước đám đông để hô họ tin mình. Nàng yêu cầu Hà gia hạ cung trước, đổi lại huyện bố trí sai dịch giữ cổng. Sau đó Vương Thái mang bản sao kiểm kê kho và hóa đơn gỗ ra đọc. Hai đại diện trong đám đông được mời vào xác nhận số niêm trên cửa kho còn nguyên. Những người thực sự lo chuyện tích trữ dần lùi. Khoảng hai chục kẻ vẫn ở lại, chuyển sang hô đốt nhà. Huyện úy lúc ấy mới ra lệnh bắt những người tiếp tục phá rào.
Trong số người bị giữ có hai người mang tiền mới và cùng một mảnh giấy ghi ba địa điểm tụ tập. Họ nói được Kha Hòa trả tiền để “làm phố náo động” nhưng không biết ai trả cho hắn. Lời khai được tách riêng, mỗi người viết trước khi gặp nhau để tránh bắt chước. Một người bán rượu gần đó xác nhận đã thấy Kha Hòa phân tiền chiều hôm trước. Diệp Chiêu không coi đây là lời giải cuối. Nó chỉ là mắt xích mạnh hơn nối Kha Hòa với việc kích động bạo lực.
Sáng sớm, Từ Mặc cho công bố danh sách người bị bắt, lý do và nơi giam. Không ai bị ghi là “phản tặc” nếu chỉ tham gia tụ tập. Những người ném lửa, phá rào hoặc tấn công sai dịch được tách khỏi người chỉ đứng hô. Diệp Chiêu yêu cầu cho gia đình biết tình trạng của họ. Chính sự phân loại này giúp thành tránh một làn sóng trả thù mới: dân không thấy cả khu nam bị coi là có tội.
Khủng hoảng qua đêm khiến mười ba người bị thương, hai mái nhà cháy, không ai chết. Từ Mặc nhìn con số mà thở phào, nhưng Diệp Chiêu nhắc ông rằng đó không phải bằng chứng kế hoạch đã hoàn hảo. Nếu gió lớn hơn, nếu Hà gia bắn tên, nếu một tin đồn khác chạm đúng nỗi sợ, mọi thứ có thể tệ hơn nhiều. Huyện cần một quy trình lâu dài: điểm tập trung khi cháy, danh sách người có quyền ra lệnh ở từng cổng, kho dụng cụ cứu hỏa và kênh thông báo tin xác nhận.
Lục Nghiêm tới huyện nha với một tin từ quân trấn. Một lệnh điều động ba doanh đang được chuẩn bị với lý do “ổn định Lạc Châu”. Điều bất thường là yêu cầu cấp lương đi kèm lại cao hơn số quân ghi trong lệnh gần một phần ba. Nếu quân kéo tới trong lúc dân vừa qua bạo loạn, chỉ một hiểu lầm cũng đủ gây chiến. Diệp Chiêu hỏi lệnh đã có đủ hai nửa phù hay chưa. Lục Nghiêm nói chưa thấy bản đối chiếu từ thống lĩnh Tống Thừa.
Cùng lúc, Vương Thái tìm thấy trong đồ của một người bị bắt một miếng gỗ nhỏ có dấu kho hoàng gia cũ. Ông định coi đó là bằng chứng liên quan tới triều đình. Diệp Chiêu yêu cầu dừng lại. Miếng gỗ không có số kho, không biết từ đâu tới, ai cũng có thể nhặt hoặc mua. Nàng cho niêm vật đó riêng và hỏi người bị bắt đã lấy ở đâu. Hắn khai Kha Hòa dùng nó làm tín vật khi trả tiền.
Thông tin ấy dẫn họ tới một căn phòng thuê của Kha Hòa. Lệnh khám được Từ Mặc ký dựa trên lời khai và việc hắn đang bị triệu mà bỏ trốn. Trong phòng không có kho báu. Có sổ tiền, vài thư nháp và một gói hồ sơ cũ về một đứa trẻ nữ được chuyển khỏi cung mười chín năm trước. Tên trên giấy bị sửa hai lần. Một phiếu cấp vải trẻ sơ sinh mang dấu kho nội đình, cùng một lá thư chưa rõ nguồn nói đứa trẻ “phải biến mất trước khi Hội đồng chọn người kế vị”.
Diệp Chiêu cảm thấy một luồng lạnh chạy dọc lưng. Tuổi trên hồ sơ trùng với tuổi thân thể nàng. Một ký hiệu bên lề giống vết mực nàng từng thấy trong ký ức mơ hồ của cô gái này, nhưng nàng không cho phép mình gọi đó là chứng minh huyết thống. Nàng yêu cầu đóng gói từng giấy riêng, ghi người tìm thấy, vị trí và giờ. Từ Mặc hỏi có nên giấu vì chuyện hoàng thất quá lớn. Nàng đáp rằng càng lớn càng phải có đường lưu trữ rõ.
Đêm sau bạo loạn, Lạc Châu yên lặng đến lạ. Diệp Chiêu về nhà khi trời đã sáng, nhìn Diệp Minh ngủ gục bên bàn với sổ hộ vận mở trước mặt. Nàng không đánh thức cậu. Thành phố vừa tránh được việc người dân giết nhau vì nhãn dán “hào môn” hay “tín đồ”, nhưng một câu hỏi mới nguy hiểm hơn đang chờ: cô gái Diệp Chiêu thực sự là ai, và vì sao Kha Hòa lại giữ hồ sơ liên quan tới một đứa trẻ trong cung?
Nàng biết điều tệ nhất lúc này là tự tuyên bố mình mang huyết thống hoàng gia. Một lời như thế có thể lập tức kéo quân, giáo đoàn và các gia tộc vào cuộc. Sáng nay, việc đúng cần làm không phải đứng trước dân xưng công chúa. Nó là gửi yêu cầu tới Tông chính viện, tìm bản gốc của từng giấy, xác minh người từng chăm đứa trẻ và xem liệu hồ sơ có tồn tại độc lập với căn phòng của Kha Hòa hay không. Nếu sự thật có sức nặng, nó phải sống được mà không cần nàng tin trước.