Chương 327: Dưới Tán Cây Giữa Sân
Sáng hôm sau, Tạ Tiểu Bảo tỉnh dậy vì một tiếng cộc ở ngoài hiên.
Hắn ngồi bật dậy, suýt làm đổ chiếc bát đặt cạnh ghế. Hổ đang ngồi xổm bên lồng Ô Kê. Con gà dùng mỏ gõ vào máng thóc, đẩy chiếc máng chạm nan tre.
“Nó ăn hết rồi,” Hổ nói. “Ta đang lấy thêm.”
Bảo dụi mắt. Đêm qua hắn ngồi cạnh bà Mạnh, kể nốt chuyện gặp ông Thuận và con cá nhỏ được thả về dòng nước. Hắn nhớ Thanh Nghi đem khăn tới, nhớ Dư An bảo hắn nghỉ một lát, sau đó thì không nhớ nữa.
Bà Mạnh vẫn đứng bên bàn. Ánh sáng ban mai rọi qua khe cửa, dừng trên vai áo xám. Chiếc bánh còn giữa hai tay bà. Bảo nhìn bức vẽ đặt cạnh bát, lại nhìn những nếp bột trên bánh. Có thêm một thay đổi nhỏ ở mép, nhưng hắn muốn đợi Dư An và Thanh Nghi cùng xem dưới ánh sáng rõ hơn trước khi ghi lại.
“Bà ơi, con ngủ quên mất.” Hắn kéo ghế sang bên để không chắn lối. “Hôm nay con đi xem cái tượng ở giữa sân, rồi về kể bà nghe.”
Ngoài hiên, Hổ đã đổ thóc xong. Ô Kê mổ liên tiếp mấy hạt, vừa ăn vừa liếc Bảo. Hắn ngồi xuống cạnh lồng.
“Ngươi cũng muốn đi à?”
Con gà ngừng mổ, đưa đầu qua nan. Bảo chạm ngón tay vào mỏ nó. Hôm qua hắn đã hứa trông máng nước cho đầy; bây giờ trong máng còn nửa bát, có vài vỏ thóc nổi trên mặt. Hắn thay nước, đặt lại vào góc lồng, rồi nói với nó:
“Ta đi một lát. Hổ ở đây, ngươi đừng làm khó anh ấy.”
Hổ nghe thấy, hỏi: “Nếu nó làm khó ta thì sao?”
“Anh cứ nói với nó là ta dặn.”
“Ta nói rồi. Nó mổ vào tay áo ta.”
Bảo nhìn vết mổ trên tay áo Hổ, không thấy rách. Hắn nghiêm mặt nhìn Ô Kê: “Không được ăn áo của người ta.”
Ô Kê lại mổ thêm một hạt thóc. Hổ giơ tay áo lên, cả hai cùng nhìn. Lần này con gà không buồn để ý nữa.
Sau bữa sáng, Thanh Nghi đi cùng Bảo qua giếng làng. Hổ ở lại với Dư An, như đã bàn. Người giao hàng nếu nhận lời thì phải tới sáng hôm sau nữa; hôm nay chưa cần trở lại giếng ngoài.
Hai người dừng ở chỗ Thôi Đại Tráng đang đứng sau bàn thịt. Con dao vẫn ở phía trên thớt. Bảo nhớ hôm trước Hổ định kê gỗ, rồi cả hai nhận ra thớt đã ở sẵn dưới lưỡi dao. Chiếc giỏ rỗng họ dời khỏi lối đi vẫn nằm cạnh chân bàn, không chắn đường.
“Thôi thúc, hôm nay con đưa Thanh Nghi tới.” Bảo chỉ nàng. “Nàng đi cùng con về làng. Hôm qua có cả Hổ, nhưng lúc ấy con quên giới thiệu.”
Thanh Nghi chào Thôi Đại Tráng. Nàng đứng chếch sang bên, nhìn ông một lúc rồi nhìn xuống chiếc thớt. Không ai động vào dao hoặc miếng thịt. Bảo hỏi nàng còn nhớ lời hắn kể về bức tượng dưới Thái Huyền không.
“Ta nhớ ngươi nói dáng tượng giống Thôi thúc,” nàng đáp. “Khi đó ta chỉ thấy được một phần.”
“Hôm qua ta nhìn thấy thứ giống tượng ở bên kia sân. Lúc ấy chưa tới gần.”
Hắn dẫn nàng đi vòng qua khoảng trống. Tán cây che một phần bệ đá. Bên dưới, vật màu xám hôm qua quả thật là một pho tượng người. Bảo bước chậm lại.
Tượng đứng trên bệ thấp, hai chân hơi tách. Hai cánh tay khoanh trước ngực, vai rộng, dưới khuỷu tay là phần bụng tròn nhô ra. Hắn nhận ra dáng ấy trước cả khi nhìn mặt.
Bảo dừng ở mép bệ. Hắn nhớ căn phòng dưới Thái Huyền, nhớ ánh đèn được nâng lên ngang vai người cầm, rồi nhớ bụi trên bức tượng ở phía bên phải cửa. Nơi đó, người bằng đá đứng cùng những bức khác quanh ba phía phòng. Còn pho tượng này đứng một mình dưới tán cây giữa làng.
“Giống rồi,” hắn nói.
Thanh Nghi bước tới cạnh hắn. “Giống bức ngươi thấy ở Thái Huyền?”
“Vai, tay và bụng đều giống. Cũng giống Thôi thúc lúc thúc khoanh tay.” Bảo quay đầu nhìn về quầy thịt. Từ đây hắn chỉ thấy một phần mái che. “Nhưng thúc đang cầm dao. Hôm qua ta đã gặp thúc.”
Hắn nói câu cuối như để tự nhắc mình. Người ở bàn thịt còn ấm, đang giữ dao; pho tượng trước mặt là đá. Hắn không cần chọn một trong hai điều ấy để tin.
Thanh Nghi vòng sang phía có ánh sáng. Bảo đi theo. Mặt tượng ở cao hơn đầu hắn. Những đường nét đã mòn, nhất là quanh mắt và miệng. Một vệt sẫm chạy từ thái dương xuống má; nhìn gần, hắn thấy có rêu bám trong một chỗ lõm.
“Ta không chắc mặt có giống Thôi thúc không,” hắn nói. “Bức dưới Thái Huyền cũng bị hỏng ở mặt. Khi ấy ta muốn nhìn rõ hơn mà không ghép được.”
Thanh Nghi ngước lên. “Ta có thể thấy dáng giống như ngươi tả. Còn mặt thì ta không biết.”
Bảo gật đầu. Hắn không muốn vì quá mong biết câu trả lời mà nói pho tượng giống hệt ở những chỗ mình chưa nhìn rõ. Nhưng vai rộng, hai tay khoanh và cái bụng tròn đã đủ khiến hắn nhớ bát thịt kho Thôi thúc cho vào ngày sinh nhật, nhớ cả con dao nhỏ thúc mài cho hắn trước khi lên đường.
Hắn sờ túi, tìm con dao. Nó vẫn ở chỗ hắn cất. Hắn không rút ra; chỉ chạm vào cán qua lớp vải rồi buông tay.
Trên bệ tượng có lá khô. Một chiếc nằm sát bàn chân đá, cạnh chiếc khác nhỏ hơn. Bảo ngồi xổm, định gạt chúng xuống, nhưng Thanh Nghi giữ nhẹ cổ tay hắn.
“Ngươi tìm gì ở dưới lá?”
“Ta không biết. Có thể có chữ.”
“Vậy nhìn quanh trước đã. Nếu có ai để lá ở đó thì sao?”
Bảo rụt tay. Hắn nhìn kỹ hơn. Lá không xếp thành hàng, có chiếc bị sâu ăn mất một góc, có chiếc mắc ở khe bệ. Hắn không thấy dấu hiệu ai đặt chúng thành một vật riêng, nhưng cũng không biết chúng đã nằm đó bao lâu. Hai người đi một vòng quanh bệ, chỉ dùng mắt nhìn những chỗ lộ ra. Mặt trước có vài vết lõm, chưa đủ để nhận thành chữ; phía sau phủ đất và rêu.
“Ta mang bức vẽ dưới Thái Huyền ra so được không?” Bảo hỏi. “Bản chép trong túi ấy.”
Thanh Nghi giúp hắn tìm trong số giấy mang theo. Có bản chép đường qua cây cầu gãy và những mảnh ghi việc dọc đường; hắn phải lật từng tờ mới tìm được hình tượng đã giữ từ trước. Giấy hơi mềm ở nếp gấp, nét vẽ không đều. Người vẽ đã cố giữ dáng khoanh tay, thân rộng và bụng tròn; phần mặt không có nhiều nét.
Bảo đứng lùi, giữ tờ giấy lên ngang mắt. Khi ấy hắn không thấy gì ngoài hình vẽ và màu đá phía sau. Hắn nghiêng giấy sang bên để so vai tượng, rồi tới hai cánh tay.
“Dáng rất gần,” hắn nói. “Nhưng con vẽ không giỏi. Một nét trong giấy không bằng cái tượng thật.”
Thanh Nghi nhìn qua vai hắn. “Ta cũng thấy giống ở dáng đứng. Những phần trong giấy không rõ thì đừng coi là bằng chứng.”
“Ừ.” Hắn hạ tờ giấy xuống. “Lúc ở dưới đó ta đã nói giống Thôi thúc. Về làng lại thấy thêm một cái như vậy.”
Hắn chờ một cảm giác quen thuộc xuất hiện, như khi nhìn thấy mái nhà qua rặng cây. Nhưng pho tượng không khiến hắn nhớ được điều gì cụ thể hơn. Nếu trước đây hắn từng chạy qua sân này, hắn không nhớ mình đã dừng lại nhìn bệ đá hay chưa. Hắn đã ra đi với nhiều thứ phải lo: ba đồng tiền, con gà và cái nồi. Có những thứ nằm ngay giữa làng mà đến bây giờ hắn không dám nói mình đã thấy hay chưa.
“Ta muốn hỏi lão Kỷ,” hắn nói. “Lão có thể biết ai dựng tượng.”
Câu ấy vừa ra khỏi miệng, hắn đã nhìn về phía đường tới nhà lão. Lão Kỷ vẫn ngồi dưới hiên, tay giữ tờ giấy. Ngay cả khi lão nghe được câu hỏi, Bảo cũng không biết phải chờ bao lâu để nghe câu trả lời.
Thanh Nghi gấp tờ hình theo nếp cũ, đưa lại cho hắn. “Chúng ta vẫn có thể hỏi lão.”
Hắn cất giấy. Trước khi rời bệ, hắn nhìn quanh một lần nữa. Từ chỗ này thấy được giếng, một phần quầy thịt và con đường về nhà bà Mạnh. Hắn có thể tới đây lần khác, không cần cố xem hết trong một buổi.
Hai người sang nhà lão Kỷ. Tấm rèm tre Bảo buộc hôm trước vẫn che bớt nắng, nút dây lệch như cũ. Lão ngồi sau chiếc bàn thấp, bàn tay giữ mép tờ giấy. Bảo cúi xuống nhìn đường mực lộ ra, nhưng vẫn chỉ thấy một đoạn ngoằn ngoèo và hai nét ngắn. Hắn không tự ý kéo giấy khỏi tay lão.
“Lão Kỷ, ở sân gần giếng có một pho tượng.” Hắn kéo ghế ngồi bên cạnh. “Con không nhớ trước kia có tượng ở đó không. Lão biết thì sau này nói cho con nghe nhé.”
Thanh Nghi đặt bình nước xuống chiếc ghế Hổ và Dư An đã để lại. Bảo kể tiếp chuyện Thôi thúc, rồi kể mình vừa mang hình vẽ ra đối chiếu. Hắn nói bức tượng dưới Thái Huyền có dáng giống, mặt thì cả hai bức đều khó nhìn. Hắn không nói chúng chắc chắn là cùng một người.
Kể xong, hắn ngồi thêm một lúc. Tờ giấy dưới tay lão Kỷ hơi cuộn ở góc. Một cơn gió luồn qua rèm tre, làm đầu dây buộc khẽ chạm cột. Bảo nhớ mình định sửa nút dây, bèn đứng dậy buộc lại cho gọn. Lần này hai đầu dây bằng nhau.
“Nếu lão muốn mở rèm, con có thể mở thêm một chút,” hắn nói. “Nhưng giờ nắng chiếu vào bàn, con để thế này trước.”
Trên đường về, họ ghé qua quầy thịt. Bảo nhìn Thôi thúc từ phía trước, rồi lùi lại hai bước, thử hình dung ông khoanh tay như pho tượng. Hắn nhớ dáng ông, nhưng con dao và chiếc thớt trước mắt khiến hắn không muốn đứng tưởng tượng quá lâu.
“Ngươi nghĩ gì?” Thanh Nghi hỏi.
“Ta nghĩ lúc thúc nói được, chắc thúc sẽ hỏi sao ta đứng chắn khách.”
Ở quầy không có khách nào đang đi tới. Câu ấy khiến hắn nghẹn lại một chút. Hắn sang đứng cạnh mép bàn, nhường khoảng trống phía trước như vẫn làm hồi còn ở làng.
Chiều xuống, Bảo và Thanh Nghi trở về nhà bà Mạnh. Dư An xem bức vẽ tượng, nghe hai người kể rồi nói ông chưa thấy bức dưới Thái Huyền từ đúng góc của Bảo. Ông muốn tới sân xem cùng họ khi có dịp, nhưng không suy đoán thêm.
Hổ đưa cho Bảo một mảnh dây mới: dây cũ buộc máng nước của Ô Kê đã sờn. Hai người thay dây, kiểm chiếc nút. Con gà đứng nhìn, đến khi Bảo buộc xong mới mổ vào nan một cái.
“Xong rồi,” hắn nói. “Ngày mai nếu gặp người giao hàng, ta hỏi ông ấy có từng vào làng không.”
Bảo ngồi cạnh bà Mạnh khi nắng rời mép cửa. Hắn kể về pho tượng dưới tán cây, kể cả việc mình không nhớ nó có ở đó trước khi rời làng hay không. Hắn kể đã buộc lại rèm nhà lão Kỷ cho thẳng và đã chào Thôi thúc thay Thanh Nghi.
Lúc hắn nói xong, chiếc bánh vẫn ở giữa hai bàn tay bà. Bảo nhìn vệt bột trên mép, rồi quay ra cửa. Qua khoảng sân và những mái nhà, hắn không thấy pho tượng từ đây. Nhưng hắn biết đường tới đó, biết sáng mai có thể đi qua quầy thịt, và biết bà Mạnh vẫn đang ở ngay trước mặt mình.