Chương 309: Phần Gốc Còn Lại
Tạ Tiểu Bảo đến ngã rẽ trước khi ông Lộc mang cưa tới.
Hắn cắm một cành tre cạnh hai cây mọc sát nhau, buộc lên đó mảnh vải sáng màu. Trên mảnh giấy treo dưới cành, Thanh Nghi viết: “Đang sửa lối mỏ. Xin hỏi người đứng đường trước khi qua.” Không ai ghi giờ chắc chắn; bên dưới chỉ có khoảng giờ dự kiến bắt đầu và tên trạm nghỉ để khách hỏi tin.
Bảo đứng ngắm tấm giấy. Hắn muốn viết thêm “đường sắp thông”, nhưng tối qua ông Lộc nói phần gốc còn phải xem. Một lời báo nhanh có thể làm người gánh hàng đến sớm, rồi lại phải quay về như hai người hôm qua.
Người đầu tiên tới là Mai, con gái ông Thạch. Cô gánh hai sọt trống, định đi lấy hàng ở phía nam. Bảo chỉ giấy, kể tổ sửa đường chưa bắt đầu. Mai hỏi có thể qua ngay không; hắn gọi bà Vân đang đi phía sau.
Bà Vân và ông Lộc tới xem. Hôm nay tổ chưa đặt dây, phần gỗ chống vẫn nằm như chiều qua. Ông cho Mai đi qua khe trong trước khi làm việc, dặn cô đừng kéo sọt chạm vào miếng kê. Cô tháo đôi sọt, đưa lần lượt, rồi quay lại cảm ơn Bảo đã đứng sớm.
“Chiều cô về thì sao?” hắn hỏi.
“Ta sẽ hỏi từ phía bên kia. Nếu còn làm, ta đợi.” Mai nhìn tấm giấy. “Người đứng phía nam cũng cần báo tin.”
Ông Thạch, vừa đi cùng bà Vân tới, nhận phần đứng ở đầu kia. Ông có việc ở gần đường đất phía nam, có thể nhờ người trong nhà thay lúc cần. Bảo ghi tên ông vào sổ, không phải để tính công cho ông mà để biết khi có khách hỏi phải gọi ai.
Lâm Hổ kiểm lại tấm vải lót tay, cuộn dây và các đoạn gỗ kê. Dư An nhìn lòng bàn tay anh: chỗ đỏ hôm qua đã dịu, không rách. Ông đưa thêm một miếng vải khô, bảo nếu tay phồng thì đổi người. Hổ cất vào túi, rồi cùng người phụ của ông Lộc chuyển dụng cụ qua khe trong.
Thanh Nghi tới mương cùng người có ruộng. Nước vẫn theo lạch cũ, bờ bao đất phía dưới chưa tràn, nhưng một chỗ vừa đắp có vết nước rỉ. Người chủ ruộng nói sẽ bồi thêm đất ở phần của mình; bà Vân nhờ ông báo nếu mực nước đổi nhanh. Việc làm đường trên sườn và việc giữ bờ ruộng cần theo dõi cùng nhau, nhưng không ai trong nhóm tự nhận trông ruộng thay ông.
Khi mọi người đã về vị trí, ông Lộc gọi bắt đầu. Bảo nghe tiếng trả lời từ đầu dây bên kia, rồi tiếng cưa. Hắn không nhìn thấy toàn bộ thân cây; giữa những đợt tiếng cưa, hắn nghe Hổ gọi đổi tay và người phụ đáp đã nhận dây.
Công việc tiến được một lúc thì một tiếng rắc vang lên. Bảo giật mình, bước tới nửa bước. Dư An chặn vai hắn, gọi hỏi có ai bị thương không. Ông Lộc đáp không, bảo mọi người giữ nguyên chỗ đứng; miếng gỗ kê ở đầu mục vừa nứt, thân cây chưa rời khỏi điểm tựa còn lại.
Tiếng cưa dừng hẳn. Ông Lộc cho Hổ và người phụ lùi ra, dùng một cây dài từ chỗ đứng cao kiểm lại phần chống. Họ thay miếng kê nứt bằng đoạn gỗ khác, đặt thêm nêm theo hướng ông chỉ. Bảo chỉ thấy đầu cây rung nhẹ qua lá, rồi yên trở lại.
Hắn hỏi Dư An: “Cháu có nên báo ông Thạch ngừng cho người qua không?”
“Đúng. Ta gọi từ đây, nhưng nếu ông ấy không nghe thì cần người sang đầu an toàn.”
Bà Vân đã gọi trước, được tiếng ông Thạch đáp lại. Bảo không chạy vào giữa lúc mọi người đang đổi chống. Ông Thạch chặn một người khách phía nam ở khoảnh đất bằng; người ấy đợi cùng ông, không tới gần cây.
Sau khi điểm kê mới được thử, ông Lộc báo sẽ chuyển một đoạn ngắn khỏi lối. Ông không nhờ Bảo kéo dây; hắn tiếp tục đứng ở ngã rẽ. Hắn nghe tiếng đếm, một tiếng kéo dài, rồi tiếng gỗ chạm vào nền đá. Không có tiếng vỗ tay hay tiếng ai bảo xong. Ông Lộc gọi mọi người dừng, nhìn lại phần gốc.
Đến giờ nghỉ, bà Vân cho Bảo sang xem từ chỗ an toàn. Phần thân thấp chắn ngang đã được cắt thêm và đưa sát phía trong, nằm trên nền chèn. Nhánh chống xuống sườn vẫn còn ở đầu gốc; ông Lộc chưa cắt nó. Khoảng trên lối người đi rộng hơn, nhưng vệt ngoài tảng đá vẫn bị rãnh ướt cắt ngang.
Bảo đưa tay đo bằng mắt, rồi lấy sợi dây ghi chiều cao Xám. Ông Lộc giúp hắn giữ dây thẳng. Ở khoảng đã mở, phía trên đủ cao hơn con la, nhưng đường tới đó còn vướng bậc đá và nền mềm. Ông Lộc nói kết quả này chỉ cho biết khoảng hở trên một đoạn, không phải toàn tuyến.
“Ít nhất đầu nó không phải cúi,” Hổ nói.
“Nhưng chân nó vẫn phải có đường,” Bảo đáp.
Anh nhìn hắn, cười: “Em nói như bà Vân.”
“Vì bà ấy đứng ngay kia.”
Bà Vân nghe thấy, đưa cho mỗi người một cái bánh. Bảo nhận bằng hai tay. Người khách đợi cùng ông Thạch được mời tới nghỉ; sau đó bà Vân dẫn ông qua lối trong, nhắc chỗ gỗ kê chưa được chạm vào. Ông khách là thợ vá nồi, mang một bao dụng cụ nhỏ. Thấy nhóm có la chờ qua, ông kể phía nam có một đoạn bậc đá do người gánh hàng vẫn đi, nhưng ông chưa dắt la qua đó.
Bảo hỏi có phải đoạn sau khoảnh bằng không. Ông mô tả hai bụi cây và dòng nước nhỏ. Hổ đối với hình Mai đã chỉ; có thể là cùng đoạn, nhưng ông vá nồi đi từ phía nam nên chưa biết nhóm sẽ nhìn nó ra sao từ phía bắc. Bảo ghi lời ông, hẹn khi đi tới sẽ kiểm.
Buổi chiều, ông Lộc xử lý phần cành còn nhô. Phần gốc nặng được giữ ở vị trí không chắn lối đi bộ, có dây buộc vào một điểm chắc trên sườn theo cách ông đã kiểm. Ông không để nó tựa vào tảng đá lớn. Khi tháo một miếng kê tạm, ông thử sức ép rồi mới cho người phụ nhấc. Cả nhóm đứng xa đến khi ông gọi lại.
Bà Vân xem vệt ngoài. Nước đã bớt chảy qua mặt lối, nhưng dưới lớp đất vẫn còn mềm. Bà cắm hai cành ở mép phần nền còn chắc, chừa khoảng ngoài không tính vào đường. Thanh Nghi đo lại từ vách tới cành, rồi so với chiều ngang Xám. Có chỗ gần đủ, có chỗ thiếu; thêm nữa phía nam chưa được khảo sát hết.
“Ta có thể chở đá tới đây chưa?” Hổ hỏi.
“Có thể gom vật liệu ở nền bằng, chưa đổ xuống rãnh.” Bà chỉ về một bãi đá vụn cạnh đường lớn. “Phải hỏi nơi lấy; đá chèn ở ruộng hay ở chân đường khác không được tự bê đi.”
Bảo nhớ miếng gỗ chêm chiếc ghế ở trạm kho. Một miếng kê nhỏ có thể làm ghế đứng vững, nhưng nếu lấy nhầm miếng đang giữ một chân khác thì ghế kia sẽ đổ. Hắn ghi chỗ bãi đá và việc cần hỏi vào sổ.
Trước khi nghỉ, ông Lộc cùng bà Vân kiểm lối người đi. Họ cho hai người khách chờ ở đầu nam qua từng lượt, rồi lại mở đường phía bắc. Ông Thạch báo tạm thời không còn ai đợi ở khoảnh bằng. Ông vẫn chưa dắt hàng qua trong lúc tổ đang làm; phần hàng của nhà ông sẽ đi vào hôm khác.
Bảo thu tấm giấy ở ngã rẽ khi công việc dừng. Hắn không gỡ cành tre mà thay tờ giấy bằng một dòng mới: “Hôm nay đã dừng làm. Lối người đi được mở; hỏi tiếp trước khi đưa la hoặc xe.” Bà Vân đọc, bảo thêm rằng gỗ chống còn ở ven lối. Hắn đưa bút cho bà viết vào, rồi buộc giấy cao khỏi vũng nước.
Trở lại trạm, bà chủ đưa tin có một phong thư từ trạm núi gửi tới cho Bảo. Hắn nhận, thấy trên phong là tên Hứa Đồng. Hắn mở ngay dưới hiên, Hổ và Thanh Nghi đứng cạnh. Hứa Đồng đã nhận được một trong các thư báo trước; người viết biết nhóm đến Hắc Nha Pha, nhưng chưa biết họ đã nhận lại lệnh hay đang sửa lối mỏ.
Trong thư, Hứa Đồng hỏi Bảo có đủ giấy ghi đường không và nhắc nếu cần thứ gì ở ngoại viện thì báo rõ chỗ để. Không có bản đồ kèm theo. Bảo sờ miếng bìa kẹp sổ, nhớ tới tấm lão Kỷ vẽ và tấm mua ở thương hội. Hắn không biết chúng hiện được cất tại đâu; hắn viết lời hỏi, kể đã tới khe cầu cũ và cần đối đường, xin Hứa Đồng xem giúp nhưng đừng tự gửi giấy quý nếu chưa biết cách giữ.
“Em có muốn nhờ thêm thóc không?” Hổ hỏi.
“Ở đây có bán.” Bảo nhìn Ô Kê đang đi qua sân. “Nhờ thóc thì thư tới chưa chắc thóc còn.”
Thanh Nghi đọc lá thư, nhắc hắn ghi cả việc chiếc lệnh đã được trả và nhóm vẫn chưa biết ngày về. Hắn thêm vào. Dư An xem nét chữ cuối, bảo cần hong khô trước khi gấp; hắn kiên nhẫn để giấy trên bàn, dùng cái bát rỗng chặn góc.
Ngoài sân, Ô Kê mổ vào một chiếc lá, hất nó sang cạnh Xám. Con la thở mạnh, chiếc lá bay trở lại chân gà. Bảo nhìn hai con vật tranh một thứ không ăn được, rồi nhìn mực trên thư. Hắn không chạm vào cho tới khi nó khô, sau đó mới gấp, ghi địa chỉ và đem ra bàn nhận cùng Hổ.