Chương 374: Một Bữa Chưa No
Tạ Tiểu Bảo không hỏi Ô Kê đã đói bao nhiêu năm nữa.
Hắn hỏi bà Mạnh vì sao nó ăn phần của người sau.
Bà đang ngồi ở bàn, trước mặt là chiếc bát cháo còn ấm. Dư An giúp bà cầm thìa; mỗi lần bà ăn được một ít, ông lại đợi. Bảo ngồi đối diện, hai tay đặt trên đầu gối, cố không nhìn chiếc bánh cuối cùng trên đĩa.
Bà nghe câu hỏi, đưa mắt về phía chiếc sọt đựng nồi. Rồi bà nhìn chiếc bát trước mặt. Một lúc lâu sau, bà nói: “Đói.”
“Lúc ấy nó đã đói?” hắn hỏi.
Bà gật. Hắn chờ bà nói tiếp. Ngoài hiên, Ô Kê vừa uống nước, đang dùng mỏ sửa lông cánh. Nó không nhìn vào nhà.
“Có ai bỏ đói nó không ạ?”
Bà khẽ lắc đầu. Bà chạm vào chiếc thìa, đưa nó lên rồi dừng giữa đường. Dư An đỡ tay, giúp bà đặt thìa xuống. Bảo tưởng bà mệt, định để câu hỏi lại; nhưng bà đưa mắt về chiếc bát, nói từng tiếng:
“Phần... của nó... hết.”
Bảo lấy hai chiếc bát sạch, đặt cạnh nhau. Hắn chỉ chiếc đầu: “Nó ăn hết phần của mình.” Rồi hắn chỉ chiếc sau: “Sau đó nó ăn phần của người sẽ tới nhận lửa.”
Bà gật. Bảo nhìn hai chiếc bát. Nếu đã ăn hết phần của mình mà vẫn đói, hắn hiểu cảm giác ấy. Nhưng trong câu chuyện của bà, chiếc bát thứ hai không phải đồ còn thừa. Nó dành cho một người chưa tới.
“Người sau có biết không?” hắn hỏi.
Bà nhìn khoảng trống cạnh hai chiếc bát, sau đó nhìn bản chép đặt trên bàn. Nàng Thanh Nghi đọc lời trong sổ cũ: người nhận ca phải được nghe chuyện phần sau, giữ chỗ và không ghi là đã trả. Bà chạm vào chữ *giữ chỗ*.
“Những người trực biết,” nàng nói. “Còn người nhận lửa chưa tới, chúng ta không biết người ấy đã nghe hay chưa.”
Bảo gật. Hắn không muốn viết vào sổ rằng người sau đã biết, cũng không muốn để Ô Kê thành kẻ không cần trả vì người ấy chưa tới. Hắn cất hai chiếc bát sạch, nhường bàn cho bà ăn hết cháo.
Khi bà nghỉ, hắn đưa Ô Kê ra sân. Mái hiên đã được Hổ và ông Cẩn sửa sau cơn mưa. Con gà có nước, thóc và một khoảng đất khô để đi lại. Hắn mở cửa lồng, đặt máng thóc xuống. Nó ăn, dừng một lúc, lại mổ tiếp.
“Ngươi ăn hết phần của mình rồi vẫn đói,” hắn nói. “Ta cũng vậy.”
Ô Kê ngẩng đầu. Hắn biết mình không giống con gà ở mọi chuyện: hắn chưa sống qua những năm ghi trong sổ, cũng chưa biết phần người sau là gì. Nhưng hắn biết cảm giác vừa ăn xong đã nhìn vào nồi, biết cái bụng khiến một chiếc bát còn lại trông lớn hơn cả căn phòng.
Hắn lấy bánh trên đĩa, bẻ một nửa. Hổ từ bếp ra thấy vậy, hỏi hắn để nửa kia cho ai. Bảo bảo để cho bữa sau của mình. Hổ gật, lấy chiếc hộp có nắp đậy. Lần trước hắn ăn bánh rồi quên, lần này anh nói sẽ nhắc hắn nếu hắn tới mở hộp.
“Nếu con vẫn muốn ăn thì sao?”
“Ta sẽ hỏi cháu có muốn giữ lời với chính mình không.”
Bảo nhìn chiếc hộp. “Anh có thể hỏi lúc con chưa cầm bánh được không?”
“Được.”
Hắn đưa hộp cho Hổ giữ. Việc ấy không trả được phần Ô Kê đã ăn, nhưng hắn muốn thử cảm giác biết có một phần ở đó mà không lấy ngay. Hắn ăn nửa bánh trong tay, rồi đi theo Hổ tới giếng.
Lịch nghe hôm nay có đủ người: Thanh Nghi và Cẩn ở phòng trực, Tín nhận giấy, ông Thuận nhờ người chuyển tin qua lại. Trước khi đưa Ô Kê khỏi lồng, Bảo đọc lại dòng trong sổ cũ: đem nước, cho nghỉ, đừng lấy tiếng gọi làm lệnh bắt nó làm thêm. Hổ nghe xong bảo hắn không cần đọc cho con gà mỗi ngày, nhưng nếu đọc giúp hắn nhớ thì cứ đọc.
Ô Kê uống nước, đi tới viên đá cạnh ghế. Bác giữ dây gàu đứng bên thùng, bàn tay đặt trên quai. Ông Thuận ngồi cạnh, nói sáng nay bác muốn lấy thêm nước. Ông đã hỏi, đợi bác chuyển tay rồi mới giúp đặt gàu; chiếc thùng nay gần đầy. Bảo chào bác, chừa đường cho ông Thuận nếu cần di chuyển.
Hai tiếng gõ vang lên. Họ đợi. Một tiếng trầm đáp từ phía giếng, rất nhẹ. Giấy chuyển về từ phòng trực ghi Thanh Nghi nghe đủ chuỗi, còn Cẩn chỉ chắc hai tiếng đầu. Họ không ghép hai lời ấy thành hai người cùng nghe tiếng đáp. Bảo ghi từng người một, rồi cho Ô Kê về chỗ râm.
Con gà không bước vào lồng ngay. Nó nhìn về miệng giếng, kêu một tiếng khàn giống hôm ở gần nồi. Bảo ngồi xuống nghe. Sau tiếng ấy, không có âm thanh nào từ nồi, vì nồi đang ở nhà bà Mạnh. Hắn chỉ nghe nước trong thùng nhỏ xuống nền.
“Ngươi đang gọi phần?” hắn hỏi.
Ô Kê quay sang hắn. Hắn không đòi nó kêu lại. Hắn đưa nước; nó uống rồi bới đất, nhặt một hạt thóc rơi. Hổ nói người chuyển tin sắp hết giờ đã nhận, nên Bảo báo kết thúc lượt nghe và cảm ơn ông. Thanh Nghi cùng Cẩn trở lại sau khi đóng phòng trực.
Nàng mang theo bản chép một dòng ở sổ cũ mà hôm qua họ chưa để ý: *Lửa còn, người giữ chưa được thay. Phần sau để trống cho đến khi đong lại.* Bảo đọc hai lần. Chữ *đong* giống lời bà Mạnh dặn hắn, nhưng sổ không nói dùng cách nào.
“Có phải đong bằng nồi không?” hắn hỏi.
“Trang này không ghi.” Thanh Nghi đưa tờ giấy cho Cẩn. “Những dòng gần đó nói về bát nước và người nghe, không có phép đo.”
Bảo nhét bản chép vào túi, quyết định về hỏi bà. Trước khi đi, ông Thuận nhờ Hổ giúp bác giữ dây đặt thùng nước lên một chiếc xe nhỏ. Bác nhìn chiếc xe, chậm chạp chuyển tay khỏi quai thùng. Ông Thuận hỏi có phải bác muốn đưa nước về ngõ cửa xanh; bác nhìn về hướng ấy. Ông nói sẽ đưa tới đầu ngõ và nhờ người nhà ra nhận, như lần trước.
Bảo đứng giữ cửa lồng, thấy bác ngồi lại ghế sau khi thùng được đặt lên xe. Người trong làng chưa hết chậm; bác cũng không nói được nhiều. Nhưng bác đã chọn được nơi để thùng và có người giúp chuyển. Hắn chào rồi đi cùng đoàn về nhà bà Mạnh.
Trên đường, Bảo hỏi Cẩn một phần ăn có thể đong bằng thước không. Người thợ nói thước dùng đo chiều dài, còn đong gạo thì dùng bát, cân thì dùng cân. Tùy thứ cần đo mà chọn dụng cụ.
“Nếu con không biết phần ấy là gì?”
“Trước tiên tìm người biết. Nếu chưa có, ghi rõ mình chưa biết. Đừng lấy một chiếc bát đầy bất kỳ rồi bảo thế là bằng phần đã mất.”
Bảo nhớ ông Thuận mang phần cá khác trả cho người về muộn. Ông đã biết người ấy mất gì. Còn hắn chưa biết một phần dành cho người nhận lửa là bao nhiêu, hay có thể lấy từ đâu. Hắn thấy câu trả lời của Cẩn đúng mà vẫn khó chịu; một cái đói không thích đợi người ta tìm đúng dụng cụ.
Bà Mạnh nghe bản chép vào chiều muộn. Bảo chỉ chữ *đong lại*, nhắc rằng hắn đã đo lòng nồi nhìn thấy, nhưng chưa đo phần. Bà đưa mắt về sọt, rồi nhìn hắn. Một lúc sau bà nói: “Của... con.”
Hắn thấy lòng bàn tay mình lạnh đi. “Đong phần của con?”
Bà gật. Thanh Nghi hỏi có phải phần trong nồi thuộc về Bảo không. Bà nhìn chiếc sọt, nhưng chưa đáp. Hắn nghĩ tới những lần nồi chia thức ăn, tới lời Mộc dặn đo đáy trước, và tới cơn đói vẫn còn sau hai bát cháo sáng. Những điều ấy bắt đầu chạm nhau, song hắn chưa biết cái giá của chúng.
“Con có thể đem nồi tới giếng không?” hắn hỏi.
Bà lắc đầu. “Đong... trước.”
“Con chưa biết cách.”
Bà đưa tay về phía bản chép sổ giữ lửa, chạm vào dòng *nồi còn ở cửa, nó còn tìm nồi*. Sau đó bà chỉ Ô Kê. Dư An hỏi bà có muốn con gà ở gần khi tìm cách đong không; bà gật, nhưng không chỉ thêm. Ông nói bà đã mệt, để ngày mai hỏi tiếp.
Bảo ra hiên ngồi cạnh lồng. Hổ mang chiếc hộp bánh tới, đặt giữa hai người.
“Cháu còn muốn giữ nửa bánh cho bữa sau không?”
Bảo nhìn hộp. Hắn đang đói. Nếu mở ra, nửa chiếc bánh sẽ hết rất nhanh; nếu giữ, tới sáng vẫn có thứ để ăn. Hắn nghĩ một lúc, đẩy hộp về phía Hổ.
“Giữ giúp con tới sáng.”
Hổ mang hộp vào trong. Bảo quay lại với Ô Kê. Con gà không có chiếc hộp nào để giữ phần người sau; nó đã ăn, rồi tiếp tục đói qua gần ba nghìn năm ghi trong sổ. Hắn không biết ngày ấy nó đã có ai ngồi cạnh để nhắc hay chưa. Điều hắn có thể làm lúc này là để nước cho nó và nhớ phần chưa được trả.
Trước khi ngủ, hắn viết: *Bà nói đong phần của con trước. Chưa biết cách và chưa mang nồi tới giếng.* Hắn đọc lại, đặt giấy cạnh bản ghi tiếng đáp. Ngoài hiên, Ô Kê đã ngủ; nắp lồng che vừa đủ gió, máng nước vẫn đầy.
Bảo đặt chiếc ghế trống gần bàn, chừa lối cho bà Mạnh. Hắn nhìn chỗ ngồi ấy, rồi nhìn chiếc sọt. Người sau chưa tới, còn phần của hắn đang đợi được đong. Lần đầu tiên hắn hiểu hai việc ấy có thể dẫn tới cùng một câu hỏi: nếu muốn giữ lại một phần cho người khác, hắn sẽ phải biết mình đang có bao nhiêu.